TRA, Turkey Residence Agency.
ÇÖZÜM SUNAN ORTAK HÜKÜMETLER
ÜCRETSİZ TELEFON DESTEĞİ İÇİN:
ONLİNE RANDEVU İÇİN TIKLAYINIZ:

Tanıma ve Denklik

Türkiye’de tanınma denklik avramı üniversiteler ile ilgili bir durumu ifade eder. Yurt dışında eğitim almaya gideceğiniz ülke, eğitim alacağınız üniversite, üniversitenin fiziki yapısı, üniversitenin eğitim uygulamaları, kadro yapısı ve benzeri kriterler incelenerek eğitim alınan üniversitenin uygunluğuna, daha doğru ifadeyle eğitim kurumunun üniversite vasfı taşıyıp taşımadığına karar verilmesi işlemi tanınmayı ifade etmektedir. Bir diploma için denklik başvurusu yapılabilmesi için ilk önce diplomanın alındığı üniversitenin Türkiye Yüksek Öğretim Kurulu tarafından tanınıyor olması gerekmektedir. Genel mana da devlet üniversiteleri ve köklü üniversiteler Yüksek Öğretim Kurulu tarafından tanınmaktadır.

Yurt dışında okunacak ya da okunan üniversitenin Yüksek öğretim Kurulu tarafından tanınıp tanımadığının anlaşılabilmesi için kuruma dilekçe verilmesi gerekmektedir.

Yüksek öğretim Kurulu Tarafından Okul Tanıma

Yüksek Öğretim Kurulu tarafından tanıma işlemi denklik değerlendirme işleminin ilk aşamasını oluşturmaktadır. Tanıma işlemleri, denklik okul tanıma ofisi tarafından yerine getirilmektedir. Tanıma işlemlerinde öncelikle diplomanın alındığı yüksek öğretim kurumunun ve eğitim yapılan programın faaliyet gösterdiği ülkenin yetkili makamlarınca diploma vermeye yetkili bir kurum olarak tanınıyor olmasına bakılır. Bunun yanında ilgili kurumun akreditasyon veya kalite güvence kuruluşları tarafından akredite edilmiş olması gerekmektedir. Yüksek Öğretim Kurulu tarafından okul tanıma bilgisi kişi ve kurumlara iki şekilde verilmektedir:

  1. Okul tanıma başvuruları elden dilekçe ile yapılırsa, gün içerisinde teslim edilir.
  2. Posta veya Faks ile yapılan okul tanıma başvuruları ise 10 iş günü içerisinde başvuru sahibinin adresine postalanır.

Başvuru dilekçelerinde tanıma bilgisi istenen okulun tam adı, diploma alınan bölüm ve eğitim düzeyinin ne olduğu bilgisi (ön lisans, lisans, yüksek lisans veya uzaktan eğitim) ile iletişim bilgileri yazılmalıdır.
 

Yatay Geçişlerde Okul Tanıma

Yurt dışında bulunan bir yüksek öğretim kurumundan Türkiye’de yer alan bir yüksek öğretim kurumuna yatay geçiş yapmak isteyen adayların başvuru işlemleri, Yüksek öğretim Kurumlarında Ön lisans ve Linsans düzeyindeki programlar arasında geçiş, çift ana dal, yan dal ve kurumlar arasında kredi transferi yapılması esaslarına dair yönetmelik uyarınca başvurulan üniversite tarafından değerlendirmeye alınmaktadır.

Yurt dışında bulunan bir yüksek öğretim kurumundan Türkiye’deki herhangi bir yüksek öğretim kurumuna yatay geçiş yapmak isteyen adayların öncelikle YÖK denklik biriminden yatay geçiş için okul tanıma bilgisi almaları gereklidir. Yatay geçiş yapmak isteyen adaylar bu yazı ile başvuruda bulunmak istedikleri üniversiteye başvuru işlemlerini gerçekleştirebilirler. Yatay geçiş yapabilmek için okul tanıma işlemleri, denklik birimi okul tanıma ofisi tarafından gerçekleştirilmektedir.

Yatay geçişlerde okul tanıma bilgisi 2 yolla verilmektedir:

  1. Yatay geçiş yapmak isteyen öğrenci okul tanıma başvuru dilekçesini elden teslim eder. Elden teslim edilen dilekçelerde başvurunun yapıldığı gün okul tanıma yazısı  verilmektedir.
  2. Posta ile yapılan başvurularda en geç 10 iş günü içerisinde okul tanıma yazısı başvuru yapan kişinin adresine postalanır.

Yatay geçişlerde okul tanıma başvuru dilekçesinde yurt dışında eğitim görülen okulun tam adı, eğitim görülen bölüm ve eğitim düzeyi (ön lisans programı, lisans programı, yüksek lisans programı veya uzaktan eğitim) ve başvuru sahibinin iletişim bilgileriyle beraber yatay geçiş talebini içermelidir.
 

Askerlik veya İş Başvuruları Durumunda Okul Tanıma

Eğitimlerini yurt dışında tamamlayarak ön lisans, lisans veya yüksek lisans diplomalarının denklik işlemleri için Yüksek öğretim Kuruluna başvuruda bulunan ancak denklik işlemleri tamamlanmamış olan kişilerin askerlik tecilleri veya iş başvuruları için Yüksek öğretim Kurulu Denklik Birimi tarafından verilen, İşlemler Devam Ediyor veya Öğrenim Durumu yazısı gerekmektedir.

İşlemler Devam Ediyor yazısı ilk başvuru anında talep edilirse, Denklik Müracaat Ofisi tarafından başvuru anında adaya verilmektedir. Bu işlem için TC kimlik numarası gerekmektedir.

Öğrenim Durumu yazısı, denklik başvurusunu yapmış olan ve başvurusu inceleme aşamasında bulunan adayın talep etmesi durumunda Değerlendirme Uzmanı tarafından verilmektedir. Öğrenim durumu yazısı için de TC kimlik numarası bilgisi gereklidir. Öğrenim durumu yazısı iki şekilde verilmektedir:

  1. Öğrenim durumu yazısı için başvuru dilekçesinin elden teslim edilmesi halinde, ilgili yazı gün içerisinde başvuru sahibine verilir.
  2. Posta veya Faks yoluyla Öğrenim Durumu yazısı talep eden başvuru sahiplerine en geç on iş günü içerisinde ilgili yazı postalanmaktadır.

Öğrenim durumu belgesi başvuru dilekçesinde, başvuran kişinin isim, soy isim, TC kimlik no, iletişim bilgileri ve eğitim görülen ülke bilgilerini yazması gerekmektedir.

Askerlik tecil işlemleri için istenen öğrenim durumu belgeleri sadece elden veya postayla teslim edilebilir. Üzerinde TC Kimlik numarası olmayan dilekçeler için öğrenim durumu belgesi hazırlanmamaktadır, öğrenim durumu belgelerinde TC kimlik numarasının belirtilmesi zorunludur.
 

Denklik 

Denklik yurt dışında bulunan yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının Türkiye’deki yüksek öğretim kurumları tarafından verilen ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarına eşdeğer olup olmadığının tespit edilmesini ifade etmektedir. Denklik belgesi, denklik işlemi yapılması istenen diplomanın Türkiye’de hangi düzende ve alanda tanındığını gösteren belgedir.

Yurt dışındaki yüksek öğretim kurumlarından alınmış ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının denklik işlemleri, Yüksek öğretim Kurulu Başkanlığı Denklik birimi tarafından yürütülmektedir. Doktora, Profesörlük, Doçentlik ve Sanatta Yeterlilik Denklik İşlemleri, Üniversiteler arası Kurul Başkanlığı tarafından yürütülmektedir.

Denklik öğrencinin almış olduğu eğitimin içeriğiyle ilgili bir kavramdır. Temel manada anlamı öğrencinin aldığı eğitim boyunca görmüş olduğu zorunlu derslerin ve bu derslerin içeriklerinin, Türkiye’de bulunan aynı bölümün zorunlu dersleri, içerikleri ve yoğunlukları ile uyumlu olup olmadığıdır. Bu hususlarda uygunluk ve uyum söz konusuysa yurt dışından alınmış olan diplomaya denklik verilmektedir. Bu uyumun olmaması durumlarında ise eksik olan dersler Türkiye’de bir üniversitede alınır veya başvuru sahibinden denklik sınavına girmesi istenebilir. Girilen denklik sınavından başvuru sahibi 100 üzerinden 50 puan alması durumunda yurt dışından alınan diplomaya denklik verilir.

Denklik işlemleriyle ilgili belli eğitimler için eksik derslerin tamamlanması istenirken, belli eğitimler direkt denklik alabilmektedir. Örneğin yurt dışında YÖK’ün tanıdığı bir üniversitede hukuk okumuş olan bir öğrenci Türkiye’den denklik alabilmek için eksik derslerini tamamlamalıdır. Diğer ülkelerde okunan hukuk eğitimleri o ülkelerin kanunları çerçevesinde olacağından ortak dersler belirlendikten sonra denklik almak isteyen öğrenci kalan bütün dersleri Türkiye’deki bir üniversitede tamamlamalıdır. Ancak, yurt dışında YÖK’ün tanıdığı bir üniversitede mühendislik eğitimi almış olan bir öğrencinin denklik başvurusu genel itibariyle doğrudan tanınır ya da en çok seviye tespit sınavına girmesi istenebilir.

Denklik işlemleri, Denklik Komisyonu, Değerlendirme Uzmanları ve Yüksek öğretim Yürütme Kurulunca Yurt dışı Yüksek öğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği, uluslararası anlaşmalar ve ilgili ulusal mevzuat kapsamında yapılmaktadır.

 

Denklik için yapılan başvuruların incelemeleri nasıl yapılmaktadır.

  1. Denklik için sunulan belgelerin gerçeğe uygun olup olmadığı, üzerlerinde herhangi bir kazıntı, silinti veya benzeri tahrifat bulunup bulunmadığı,
  2. Denklik belgelerinin başvuran kişiye ait olup olmadığı,
  3. Başvuran kişinin diplomasını veren yüksek öğretim kurumunun ve bu kişinin eğitim aldığı programın faaliyetini sürdürdüğü ülke yetkili makamları tarafından diploma vermeye yetkili bir kurum olarak tanınıyor olması,
  4. Akreditasyon veya kalite güvence kuruluşlarınca akredite edilmiş olması ve kurul tarafından tanınıyor olması halinde; denkliği istenen yüksek öğretim programının eğitim düzeyi,
  5. Mezuniyet için gerekli olan ulusal kredi ve / veya AKTS toplamı,
  6. Kazanılması gereken yetkinlik, beceri ve bilgi açısından Türk yüksek öğretimine eşdeğerde olup olmadığı incelenir. Unvan kullanılmasının gerekli olduğu durumlarda Yüksek öğretim kanununun 43. Maddesi uyarınca inceleme yapılmaktadır.
  7. Komisyon tarafından gerekli görülen hallerde alınmış olan diplomanın uluslararası düzeyde ya da ikili anlaşmalarla tanınmış olan bir üniversiteden alınmış olmasına rağmen, tüm diğer belgeleriyle beraber gerçek olup olmadığı, eğitim programının niteliği, türü, düzeyi hususlarında başvuru sahibinden, eğitimin alınmış olduğu ilgili yüksek öğretim kurumundan ya da ilgili ülkenin yetkili makamlarından 4,5,6. Maddelerde belirtilen belgeler dışında farklı belgeler ve bilgi istenebilir.

 

Denklik hususunda özellikle Avrupa Birliği süreci ve Bologna anlaşması kapsamında önemli gelişmeler yaşanmıştır. Özellikle Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınan diplomalarda tanınma ve denklik işlemlerinde herhangi bir sorun yaşanmamaktadır. Avrupa Birliğine üye olmayan ancak Bologna anlaşması kapsamında bulunan ülkelerin de (Rusya, Ukrayna vb.) diplomalarının tanınması ve denklik alınabilmesi ilgili önemli bir engel bulunmamaktadır.

Yurt dışında bulunan üniversitelere ÖSYM ve YÖK aracılığıyla yerleşen kişiler, (ÖSYS yüksek öğretim programları kılavuzunda bulunan üniversitelere, Makedonya, Azerbaycan, Gürcistan, Bosna Hersek, Moldova gibi ülkerdeki okullar) mezun olmaları sonrasında gerekli olan evraklarla başvuruda bulunmaları halinde denklikleri onaylanmaktadır.

 

Denklik İşlemlerinde Üniversiteler

Yurt dışında eğitime başlanan yıl, University Ranking by Academic Performance (URAP), QS World University Rankings, Academic Ranking of World Universities (Shanghai), CWTS Leiden Ranking, Times Higher Education World University Ranking (THE) tarafından yapılmakta olan dünyanın en iyi üniversiteleri sıralamasında ilk bin (1000) üniversite içerisine girmiş olan üniversitelerde eğitime başlamış olan kişiler mezun olduklarında direkt olarak denklik başvurusunda bulunabilirler. İlk bin üniversite dışındaki üniversitelerde eğitime başlayacak olan ya da bu durumdan emin olmayan kişiler ise YÖK’ün tanıdığı bir üniversitede, eğitim alacağı bölüme göre denklik ön koşullarını yerine getirmelidirler.

 

Hukuk Okuyacaklar İçin Denklik Ön Koşulu

Yurt dışında hukuk okuyup mezuniyet sonrasında denklik belgesi almak isteyen kişiler, eğitime başlayacakları yıl ÖSYM tarafından yapılacak olan LYS ve YGS sınavına girmiş ve hukuk alanındaki sıralamada ilk 150 içerisinde yer almış olmalıdır.

 

Tıp Doktorluğu Okuyacaklar İçin Denklik Ön Koşulu

Yurt dışında tıp doktorluğu okuyup mezuniyet sonrasında denklik belgesi almak isteyen kişiler, eğitime başlayacakları yıl ÖSYM tarafından yapılacak olan LYS ve YGS sınavına girmiş ve tıp doktorluğu alanındaki sıralamada ilk 40 bin içerisinde yer almış olmalıdır.

 

Mühendislik Okuyacaklar İçin Denklik Ön Koşulu

Yurt dışında mühendislik okuyup mezuniyet sonrasında denklik belgesi almak isteyen kişiler, eğitime başlayacakları yıl ÖSYM tarafından yapılacak olan LYS ve YGS sınavına girmiş ve mühendislik alanındaki sıralamada ilk 240 bin içerisinde yer almış olmalıdır.

 

Mimarlık Okuyacaklar İçin Denklik Ön Koşulu

Yurt dışında mimarlık okuyup mezuniyet sonrasında denklik belgesi almak isteyen kişiler, eğitime başlayacakları yıl ÖSYM tarafından yapılacak olan LYS ve YGS sınavına girmiş ve mimarlık alanındaki sıralamada ilk 200 bin içerisinde yer almış olmalıdır.

 

Diğer Bölümlerde Okuyacaklar İçin Denklik Ön Koşulu

Yurt dışında hukuk, tıp doktorluğu, mühendislik ve mimarlık dışında bir bölümde okuyup mezuniyet sonrasında denklik belgesi almak isteyen kişiler, eğitime başlayacakları yıl ÖSYM tarafından yapılacak olan LYS ve YGS sınavına girmiş ve Türkiye’de bulunan yüksek öğretim kurumları bünyesindeki programlara yerleşmiş olan en son öğrencinin almış olduğu puanı almış olmalıdırlar.

 

ÖSYS Kılavuzunda Bulunmayan Alanlarda Okuyacak Olan Kişiler İçin Denklik Ön Koşulu

ÖSYS kılavuzunda bulunmayan alanlarda eğitim almak isteyen kişiler mezun olduklarında denklik belgesi almak istiyorlarsa, girecekleri LYS ve YGS sınavlarından ön lisans programları için herhangi bir puan türünden en az 140, lisans programları için herhangi bir puan türünden en az 180 puan almalıdırlar.

 

Bologna Süreci

Bologna süreci, 2010 yılına kadar Avrupa’da yüksek öğretim alanı yaratmayı hedefleyen bir reform sürecidir. Birçok uluslararası kurumun işbirliği ile Türkiye’nin de içlerinde bulunduğu 47 üye ülke tarafından oluşturulmuş olan bologna süreci halen sürdürülmektedir.

Bologna sürecinin oluşturmayı hedeflediği Avrupa Yüksek öğretim alanının içerisinde bulunan ülkelerin vatandaşları, yüksek öğretim görmek veya çalışmak amaçlarıyla Avrupa’da kolayca dolaşabileceklerdir. Bu süreç ile Avrupa gerek yüksek öğretim alanında, gerekse iş imkanları bakımından dünyanın diğer bölgelerinde bulunan kişiler tarafından tercih edilecek hale getirilecektir. Burada hedeflenen tek tip yüksek öğretim sistemi yerine çeşitlilik ve birlik arasında denge kurulmasıdır.  Bologna sürecinin amacı, yüksek öğretim sistemlerinin kendilerine has farklılıklarını koruyarak birbirleriyle karşılaştırılabilir ve uyumlu hale getirilmelerinden ibarettir. Bu sayede, bir ülkeden veya yüksek öğretim sisteminden diğerine geçiş yapılabilmesi kolaylaşacak, böylece öğrencilerin ve öğretim görevlilerinin hareketliliğinin ve isdihdamının artması sağlanacaktır.

Bologna sürecine üye olan ülkeler, Almanya, Arnavutluk, Andora, Avusturya, Azerbaycan, Birleşik Krallık, Belçika, Bulgaristan, Bosna Hersek, Danimarka, Çek Cumhuriyeti, Estonya, Ermenistan, Fillandiya, Güney Kıbrıs Rum Kesimi, Fransa, Hırvatistan, Gürcistan, İrlanda, Hollanda, İtalya, İsveç, İspanya, İsviçre, Karadağ, Kazakistan, İzlanda, Lihtenstavn, Letonya, Litvanya, Macaristan, Lüksemburg, Malta, Moldova, Makedonya, Polonya, Norveç, Romanya, Portekiz, Sırbistan, Rusya Federasyonu, Türkiye, Slovenya, Slovakya, Ukrayna, Yunanistan ve Vatikan olarak sayılabilir.

 

Lizbon Sözleşmesi ve Denklik

Avrupa Bölgesinde yüksek öğretime dair diploma ve derecelerin tanınması için Avrupa Konseyi ve UNESCO tarafından 8 – 11 Nisan 1997 yılından Lizbon tanıma sözleşmesi oluşturulmuştur. Tam ismi, Avrupa Bölgesinde Yüksek öğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına Dair Sözleşme, olan Lizbon tanıma sözleşmesi, Avrupa Bölgesinde yer alan başka bir ülkeden alınan derecelerin ve öğrenim sürelerinin tanınmasına dair usulleri belirlemekte olan ve hukuksal alanda bağlayıcılığı olan bir belgedir. Türkiye söz konusu olan sözleşmeyi 01.12.2004 tarihinde imzalamış ve 01.03.2007 tarihinde sözleşme hükümleri uygulamaya konmuştur. Sözleşmenin yürürlüğe girmesinden sonra, Türkiye’Deki denklik yönetmeliği tekrar sözden geçirilmiş, sözleşme ile ulusal mevzuatlar arasında bulunan uyuşmazlıkların kaldırılması amacıyla yeni bir Yurt dışı Yüksek öğretim Diplomaları Denkliği Yönetmeliği, hazırlanmıştır. Bu yeni yönetmelikte Lizbon tanıma sözleşmesinin maddeleri Yurt dışı Yüksek öğretim Diplomaları Denkliği Yönetmeliğine uyarlanmıştır. Yeni hazırlanan yönetmelik 11.05.2007 tarihi itibariyle yürürlüğe koyulmuştur. 2010 yılında yeniden düzenlenen yönetmelik 06.11.2010 tarihli resmi gazetede yayınlanmıştır. Lizbon tanıma sözleşmesinde ENIC / NARIC tanıma ağları yer bulunmaktadır.

1984 yılında Avrupa Komisyonu'nun öncülüğünde kurulmuş olan NARIC Avrupa Birliği üye ülkelerinde, Avrupa Ekonomi Alanı (EEA) ülkelerinden ve Türkiye'den alınan diplomaların ve öğrenim sürelerinin akademik olarak tanınmasının geliştirilmesini amaçlamaktadır.

 ENIC sözcüğünün açılımı European Network of Information Centers in the European Region – Avrupa Bilgi Merkezleri Ağı’dır. ENIC genel olarak yabancı diplomaların, diploma derecelerinin ve diğer yeterliliklerin tanınması, yabancı ülkelerdeki eğitim sistemleri, yurt dışında bulunan eğitim fırsatları, kredi ve burs bilgileri ile beraber hareketlilik ve denklik uygulamalarıyla ilgili sorulara tavsiye niteliğinde bilgiler sunmaktadır.

1984 yılında kurulan NARIC sözcüğünün açılımı, National Academic Recognition Information Centers in the European Union- Avrupa Birliğinde Ulusal Akademik Tanıma Merkezidir. Avrupa Komisyonunun öncülüğünde kurulan NARIC, Avrupa Birliği üye ülkelerinde, Avrupa Ekonomi Alanı ülkelerinde ve Türkiye’de alınmış olan diplomaların ve öğrenim sürelerinin akademik olarak tanınmasını geliştirme amaçlıdır.

ENIC ve NARIC merkezi 2003 yılından itibaren Türkiye’de YÖK bünyesinde yapılandırılmıştır. ENIC ve NARIC iletişim ağlarının bir parçası olarak faaliyetlerini sürdürmektedir. 19.07.2010 tarihine kadar Yüksek Öğretim Kurulu Avrupa Birliği ve Uluslararası İlişkiler Birimi (Çok taraflı ilişkiler birimi) tarafından yürütülmekte olan Türkiye ENIC ve NARIC merkezi, bu tarih itibariyle YÖK denklik birimi ile birlikte bu kapsamdaki çalışmalarını belirli bir görev paylaşımıyla ortaklaşa yürütmektedir.

 

 

Denklik işlemleri incelemesinin yapılmasının ardından aşağıdaki işlemler gerçekleştirilmektedir;

  1. Diplomanın alınmış olduğu kurumun ilgili ülke makamları ve yüksek öğretim kurumunca tanınmış bir kurum olduğu, eğitimin yapılmış olduğu programın benzeri Türk Yüksek öğretim programına denk olduğu, öğretim alanı ve eğitim düzeyi açıkça tespit edilenlere mezun olmuş olduğu düzeye göre ön lisans denklik belgesi, lisans denklik belgesi ya da yüksek lisans denklik belgesi verilmektedir.
  2. ÖSYS (Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sınavı) kılavuzunda bulunan yurt dışındaki yüksek öğretim kurumlarının kılavuzda yer alan programlarına Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından yerleştirilmiş olan öğrencilerin alacak oldukları diplomalara 8. Maddenin 1. Fırkasının a ve b bentlerine göre yapılacak olan incelemeler sonucunda denklik belgesi verilmektedir.
  3. Öğrencilerin mezun olduğu lisans programının Türkiye’de bulunan eşdeğer programında alınması zorunlu olan derslerinde eksiklik bulunanlara; Türkiye’deki bir üniversitede tamamlama eğitimine tabi tutulmaları, bu eksik dersleri almaları ve bu derslerden başarılı olduklarını belgelemeleri halinde denklik belgesi verilmektedir. Tamamlama eğitimine katılmayı isteyen öğrencilerin hangi üniversitelerde bu eğitimi alacakları, tamamlama eğitiminin ne kadar süreceği ve öğrencinin almakla yükümlü olduğu dersler komisyon tarafından belirlenmektedir. Bu amaç doğrultusunda gerekli olduğu hallerde konunun uzmanlarından oluşan bir alt komisyon kurulabilir.
  4. Başvuru sahibinin mezun olduğu lisans programının eğitim düzeyi ve içeriğinin yeterli bulunmadığı hallerde, başvuru sahibi usul ve esasları kurul tarafından belirlenecek seviye tespit sınavına tabi tutulacaktır.
  1. Seviye tespit sınavları öğrenim süresi içerisinde kazanılması gereken en az bilgi düzeyinin tespit edilmesine yönelik olup, bu sınavda başarılı sayılabilmek için alınması gereken asgari puan 100 üzerinden 50 puandır. Seviye tespit sınavı ihtiyaç halinde Yüksek öğretim Kurulunca belirlenecek üniversitelerin ilgili bölümleri ya da ÖSYM tarafından Yüksek öğretim Kurulunca belirlenmiş olan tarihlerde ve yılda en az bir kez düzenlenir.
  2. Tıp doktorluğu, hukuk, diş hekimliği, öğretmenlik ve mühendislik alanlarında hangi ülkelerdeki yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan diplomaların  denklik işlemlerinin seviye tespit sınavına gerek duyulmadan yapılacağı Genel Kurul tarafından belirlenmektedir.
  3. Eczacılık alanında alınmış olan diplomaların denklik işlemleri için yapılan denklik incelemesi sonucu alınmış olan eğitim düzeyi, eğitimin süresi ve mezun olunan programın Türkiye’deki eşdeğer programa göre alınması gereken zorunlu derslerinde herhangi bir eksik bulunmayan kişiler, Kurulca belirlenecek olan eczacılık fakültesinde oluşturulacak olan bir jüri önünde ilmi bilgisini ispat etmesi sonucunda denklik belgesi alabilirler. Yapılan denklik incelemesi sonrasında eğitim düzeyi, eğitimin süresi ve mezun olunan programın Türkiye’deki eşdeğer olan programa göre alınması gerekli olan zorunlu derslerinde eksiklik bulunan kişiler ise kurul tarafından belirlenecek olan eczacılık fakültesinde zorunlu eksik derslerini ve eksik olan sürenin tamamlarlar. Bu kişilere kurul tarafından belirlenecek olan eczacılık fakültelerinden oluşturulmuş bir heyet tarafından mesleki bilgilerini ölçen bir sınavın yapılması sonucunda denklik belgesi verilir.
  4. Öğretmenlik alanında alınmış olan diplomalar değerlendirmeye alınırken, alan bilgisi yetersiz bulunan kişiler seviye tespit sınavına tabi tutulurlar. Alan bilgisi yeterli görülmesine rağmen öğretmenlik formasyon eğitimlerinde yetersizlik olduğu sonucuna ulaşılan diploma sahipleri için, ilgili olan alanda diploma denklik belgesi düzenlenip bu belgenin üstüne, Bu belge sahibi adına yukarıda adı geçmekte olan alanda öğretmenlik belgesi düzenlenebilmesi için, ilgilinin öğretmenlik mesleği bilgisi alanında yapılacak olan seviye tespit sınavında başarılı olması gerekmektedir, şeklinde bir şerh koyulur. Seviye tespit sınavında başarı gösteren kişilerin denklik belgelerinde bulunan bu şerh kaldırılarak öğretmenlik alanını da içermekte olan yeni bir denklik belgesi düzenlenir.
  1. KKTC dışında diğer yurt dışı üniversitelerin yabancı dil ve edebiyat programları, bu ülkelerin dillerin öğretmenlik programları ile mütercim tercümanlık programlarından alınmış olan diplomaların denklik işlemlerinde, başvuru sahibinin mezun olduğu program ülkenin ana dili ile aynı değil ise başvuru sahibinin mezun olduğu programla ilgili olan yabancı dilde KPDS sınavından en az yetmiş (70) puan ya da uluslararası geçerliliği bulunan başka sınavlardan eşdeğer kabul edilen puan almış olma şartı aranmaktadır.
  2. Yapılan incelemeler sonucunda denklik başvurusu yapılan öğretim programının Türk yüksek öğretim  programına eşdeğer bulunmaması halinde diploma denklik talebi, gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilir.
  3. Başvuru sahibinin diploma almış olduğu program Türkiye Cumhuriyetinin varlığını ve bağımsızlığını, milletin ve ülkenin bölünmez bütünlüğünü bozacak unsurlar taşıyorsa, bu diplomaya denklik verilmez.
  4. Başvuru sahibinin sunduğu belgelerin asıl ve gerçeğe uygun olmadığı, belgeler üzerinde tahrifat yapıldığı ve belgelerin başvuran kişiye ait olmadığı tespit edildiğinde denklik işlemi gerçekleştirilmez ve bu kişiler hakkında yasal işlem yapılmak üzere Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur.

 

Uzaktan Eğitimlerde Denklik İşlemleri

Uzaktan eğitim programlarına katılan kişilerin almış oldukları diplomalar;

  1. Diplomayı veren yüksek öğretim kurumunun ve eğitimin yapıldığı programın faaliyet gösterdiği ülkenin yetkili makamları tarafından diploma vermeye yetkili bir kurum olarak tanınıyor olması,
  2. Akreditasyon veya kalite güvencesi kuruluşlarınca ekredite edilmiş olması ve Yüksek öğretim Kurulu tarafından tanınmış bir kurum olması,
  3. Bir üst eğitime girişte kabul ediliyor olması,
  4. Programın kredi toplamının o ülkede yapılmakta olan eşdeğer örgün öğretim programının kredi toplamına denk olması,
  5. Örgün öğretimde belirlenmiş olan program kazanımlarıyla aynı programın uzaktan öğretiminin program kazanımlarının eşdeğer olması,
  6. Uzaktan eğitim programının ölçme ve değerlendirme sisteminin denetlenebilir özellikte olması,
  7. Yurt dışında yapılmakta olan uzaktan eğitimin Türkçe olmaması,
  8. Eğitimin yapıldığı programın benzerinin Türk yüksek öğretim programına denk olması,
  9. Eğitimin düzeyi ve öğrenim alanlarının açıkça tespit edilmesi şartları aranmaktadır.

Tüm bu şartları sağlayan uzaktan eğitim diplomalı kişiler, denklik yönetmeliği hükümler çerçevesinde değerlendirildikten sonra diplomalarına denklik verilmekte veya reddedilmektedirler.

 

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinden Mezun Olan Kişiler İçin Denklik İşlemleri

16 Ocak 2009 tarihinde imzalanmış olan Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti hukuku baz alınarak kurulmuş olan üniversitelerin karşılıklı olarak tanınmasına dair milletler arası anlaşmanın yürürlüğe konma tarihi, bakanlar kurulunun 28 Eylül 2011 tarihli ve 2011 / 2293 sayılı kararı uyarınca 24 Ağustos 2011 olarak tespit edilip, 18 Ekim 2011 tarihinde resmi gazetede yayınlanmıştır.

İlgili anlaşmaya göre KKTC hukukuna göre kurulmuş olan üniversitelere ÖSYM tarafından yerleştirilip öğrenimlerini tamamlamış olan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının ön lisans ve lisans diplomaları, denklik işlemine gerek olmadan Türkiye Cumhuriyetinde geçerlidirler.

KKTC’deki üniversitelere ÖSYM tarafından yerleştirilmiş olan ve yerleştirilmiş oldukları programda eğitimlerini tamamlayan TC vatandaşlarına, ilgili anlaşma gereğince denklik belgesi düzenlenmemektedir. Diplomasının ilgili anlaşmaya uygun olduğuna dair yazılı belge almak isteyen kişiler, aşağıda yer alan belgeleri hazırlayarak Yüksek öğretim Kuruluna başvuruda bulunabilirler.

  1. Denklik başvurusu formu,
  2. TC kimliğinin örneği,
  3. ÖSYM yerleştirme belgesi,
  4. KKTC diplomasının aslı ve örneği.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde faaliyet gösteren üniversitelerin ÖSYS kılavuzunda yer alan programlarına ÖSYS baraj puanıyla ve özel yetenek sınavıyla kayıt yaptırmak suretiyle eğitimlerini tamamlayan TC vatandaşları, üniversiteye kayıt yaptırmış oldukları yıl aldıkları ÖSYS puanlarını belgelemeli ve Yurt dışı Yüksek öğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği şartları doğrultusunda denklik başvurusu gerçekleştirmelidir.

 KKTC’deki üniversitelerin kendi yapmış oldukları sınavlarla ve ilgili ülke vatandaşlık bağı doğrultusunda kayıt yaptırmış olan KKTC vatandaşlarının (aynı zamanda TC vatandaşı olsalar bile), ülkelerinden almış oldukları resmi vatandaşlık belgeleriyle, (vatandaşlığa geçtikleri yılı gösteren) yurt dışı yüksek öğretim diplomaları tanıma ve denklik yönetmeliği şartları çerçevesinde denklik başvurusunda bulunmaları gerekmektedir.

KKTC’de bulunan üniversitelerin yüksek lisans programlarından mezun olan TC vatandaşlarının, üniversiteye kayıt yaptırmış oldukları LES / ALES puanlarını belgelemeleri ve yurt dışı yüksek öğretim diplomaları tanıma ve denklik yönetmeliği şartları doğrultusunda denklik başvurusunda bulunmaları gerekmektedir.

Yüksek öğretim Kurulunun onayı alınmadan açılmış olan yüksek lisans programlarına, YöK tarafından denklik verilmemektedir.

Denklik Başvurusu Aşamaları

Denklik işleminin gerçekleştirilebilmesi için aşağıda yer alan aşamalar takip edilmektedir.

  1. Denklik Başvurusu Sistemine başvuru sahibinin online kayıt yapması ve bu başvurunun imzalı bir çıktısının alınması,
  2. Başvuru evraklarını Online  çıktısıyla beraber elden veya posta yoluyla Denklik Birimine teslim edilmesi,
  3. Denklik başvuru değerlendirme uzmanı tarafından adayın dosyasının incelemeye alınması ve ön inceleme raporunun uzman tarafından hazırlanması,
  4. Başvuru evrakları içerisinde herhangi bir eksik evrak veya gerekli olan başka bir evrak varsa bu durumun adaya tebliği,
  5. Gerekli olan durumlarda Dış işleri Bakanlığından adayın eğitim bilgilerine dair teyit alınması,
  6. Gerekli olan durumlarda üniversitelerden alan tespiti açısından görüş alınması,
  7. Değerlendirme uzmanının komisyon raporunu hazırlaması,
  8. Grup sorumlusunun Komisyon Raporunu kontrol etmesi,
  9. Birim sorumlusunun Komisyon Raporunu kontrol etmesi,
  10. Denklik komisyonun incelemesi,
  11. Yüksek öğretim Yürütme Kurulunun yapacağı inceleme,
  12. KKTC protokolü, denklik, seviye tespit sınavı, KPDS – YDS, lisans tamamlama, ret, sahte kararlarının kişilere tebliğ edilmesi ve yerine getirilmesi,
  13. Diploma denklik belgesinin veya geçici mezuniyet denklik belgesinin hazırlanması,
  14. 5 aşamalı imza.

 

Denklik İşlemleri Ne Kadar Sürmektedir?

Denklik işlemlerinde süreler ülke grupları ve ülkelerin eğitim sistemlerine göre değişmektedir. Buna göre;

  1. Daha önce emsali olan ve yazışma aşaması bulunmayan dosyaların işlemleri en geç 2 ay süresi içerisinde tamamlanmaktadır.
  2. Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla yapılacak olan diploma teyit işlemi aşaması olan ve araştırılması gerekli dosyalar en geç 4 ay süresi içerisinde tamamlanmaktadır.
  3. Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan diploma teyit işlemleri uzun süren ve hakkında karar verebilmek için pek çok işlem yapılan dosyalar 6 ay ve üzeri bir sürede tamamlanmaktadır.
  4. Eğer ilgili başvuru dosyası bir hukuk davası haline gelmiş ise davanın neticelenmesi durumunda işlemler tamamlanacaktır.

 

Diplomalarına denklik başvurusunda bulunacak olan adayların denklik başvuru işlemleri öncelikle online sistem üzerinden alınmaktadır. Başvuruda bulunacak olan adayların denklik başvuru sistemine geçerli olan bir e-posta adresiyle üye olmaları ve denklik başvuru formunu doldurmaları gerekmektedir. Doldurulan formun imzalı bir çıktısı alınır ve istenen belgelerle birlikte elden veya posta yoluyla denklik birimine belgelerin ulaştırılması sağlanır.

 

Denklik Başvurusu Gerekli Olan Evraklar

Denklik başvurusu gerekli evraklar başvuru sahibinin Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olması veya Yabancı uyruklu olması durumuna göre değişmektedir. Hem başka bir ülkenin vatandaşı olan, hem de Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan çift uyruklu kişiler, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarından istenen belgelerle başvuru işlemlerini gerçekleştirebilirler.

 

Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşlarından İstenen Başvuru Evrakları

  1. İnternet üzerinden online doldurulmuş denklik başvuru formunun imzalı çıktısı,
  2. Ön Lisans ve Lisans denklik başvurusu yapacak olan kişilerden, ön lisans ve lisans başvurularında istenen belgeler,
  3. Yüksek lisans denklik başvurusu yapacak olan kişilerden, yüksek lisans başvurularında istenen belgeler talep edilmektedir.

 

Yabancı Uyruklular İçin İstenen Başvuru Evrakları

  1. İnternet üzerinden online doldurulmuş denklik başvuru formunun imzalı çıktısı,
  2. Ön Lisans ve Lisans denklik başvurusu yapacak olan kişilerden, ön lisans ve lisans başvurularında istenen belgeler,
  3. Yüksek lisans denklik başvurusu yapacak olan kişilerden, yüksek lisans başvurularında istenen belgeler talep edilmektedir.

 

Denklik Başvurusu Gerekli Evraklarla İlgili Uyarılar

Yüksek öğretim Kuruluna sunulan evrakların asılları denklik işleminin sona ermesiyle birlikte denklik başvuru formunda belirtilen tercih doğrultusunda başvuru sahibine elden veya posta yoluyla iade edilecektir. Başvuru esnasında verilen onaylı suretler ve tercüme belgeleri iade edilmemektedir. Elden alınacak olan belgeler başvuru sahibi tarafından bizzat kendisine veya noter ya da dış temsilcilikler tarafından düzenlenmiş olan vekaletname ibrazı şeklinde vekiline teslim edilecektir.

Başvuru sahibinin eksik belge ile Yüksek öğretim Kuruluna müracaat etmesi halinde dosyasında herhangi bir işlem yapılmaz ve başvuru sahibinin adresine eksik evraklar bildirilerek, evrakların tamamlanması istenir. Yüksek öğretim Kurulu bu sebeple postada meydana gelebilecek olan gecikmelerden ve kaybolmalardan sorumlu tutulamaz.

Denklik belgelerini tamamlayan kişiler  evraklarını elden teslim edeceklerse, Yüksek öğretim kurulu başkanlığı denklik birimi müracaat ofisinin yeri olan Bilkent/Ankara adresine gitmelidirler. Posta yoluyla evraklarını gönderecek olan başvuru sahipleri yine aynı ofisin posta adresine evraklarını gönderebilirler.

Denklik başvurusu adayın dışında başkası tarafından da gerçekleştirilebilir. Bunun için vekaletnameye ihtiyaç duyulmamaktadır. Ancak evrak teslim işlemleri kişinin bizzat kendisi veya noter onaylı resmi vekiline yapılmaktadır.

Denklik işlemlerinin kabulü veya reddi durumunda, evrak asıllarının birer örnekleri, dosyada saklanmak üzere alınır. Evrakların asılları başvuru sahibine geri verilir. Evrak teslimi için başvuru formunda tercih edilen yolun değişmesi halinde, elden veya posta ile almak istenilen yeni tercihi belirten dilekçe Yüksek öğretim Kuruluna gönderilmelidir.

Diploma ve transkript asılları olası bir iş veya lisansüstü eğitim başvurusu halinde dilekçe karşılığında başvuru sahiplerine geçici süre ile verilebilmektedir. Başvuru sahiplerinin işlemlerinin aksamaması için evrak asıllarını Yüksek öğretim Kuruluna teslim etmeden önce kopyasını almaları önemlidir.

 

Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşı Olan Kişiler İçin Ön Lisans ve Lisans Denklik Başvurularında İstenen Belgeler 

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olup, yurt dışında ön lisans ve lisans eğitimini tamamlayan ve Türkiye’de denklik başvurusunda bulunan kişilerden aşağıdaki belgeler istenmektedir:

  1. Başvuru sahibinin kimlik fotokopisi,
  2. İnternet üzerinden online doldurulmuş denklik başvuru formunun imzalı çıktısı, (formun eksiksiz bir şekilde doldurulması gerekmektedir)
  3. Başvuru sahibi lise eğitimini Türkiye’de tamamlamış ise;
  • Lise diplomasının aslı ya da lise diplomasının alındığı okul, noter veya Türk Dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış bir sureti,
  1. Başvuru sahibi lise eğitimini yurt dışında tamamlamış ise;
  • Lise denklik belgesinin aslı ya da  lise denklik belgesinin noter veya Türk Dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış bir sureti,

Söz konusu olan belge Türkiye’de İl Milli Eğitim Müdürlüklerinden, yurt dışında ise Türkiye Cumhuriyeti Eğitim Müşavirliklerinden temin edilebilir.

Türkiye’de yüksek öğretim kurumlarında yabancı uyruklu öğretim elemanı sıfatıyla çalışacak olan kişiler ve kamu kurum  ve kuruluşlarıyla yüksek öğretim kurumları tarafından yürütülmekte olan ya da desteklenen araştırma ve geliştirme projeleri ile söz konusu olan kurum ve kuruluşlarca koordine edilen uluslararası programlar ya da Avrupa Birliği Çerçeve Programları kapsamında bulunan projelerde çalışacak olan yabancı uyruklu araştırma personellerinden Lise denklik belgesi istenmemektedir.

  1. Tanınması ve / veya denkliği talep edilen diplomanın ya da mezuniyet belgesinin aslı,
  2. Tanınması ve / veya denkliği talep edilen diploma ya da mezuniyet belgesinin noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  3. Başvuru sahibinin yüksek öğretime başladığı yıl hazırlık eğitimi görmüşse, hazırlık eğitimi aldığına ve bu eğitimde başarılı olduğuna dair belge,
  4. Yüksek öğretim süresi boyunca alınmış olan tüm dersleri içeren, ders kredilerini, ders saatlerini ve ders notlarını gösteren not çizelgesi,
  5. Yüksek öğretim süresi boyunca alınmış olan tüm dersleri içeren, ders kredilerini, ders saatlerini ve ders notlarını gösteren not çizelgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  6. Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış olan diplomalar için Diploma Ekinin (diploma supplement) aslı,
  7. Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış olan diplomalar için Diploma Ekinin, (diploma supplement) noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  • Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış olan diplomalar için diploma eki ibraz edemeyen kişilerin bu durumu açıklayan ve mezun oldukları yüksek öğretim kurumundan ya da mezun oldukları ülkenin yetkili makamlarından alacakları belge ibraz etmeleri gerekmektedir.
  1. Mezun olunmuş yüksek öğretim kurumuna farklı bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilmiş dersler bulunuyorsa, bu dersleri gösteren not çizelgesinin aslı,
  2. Mezun olunmuş yüksek öğretim kurumuna farklı bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilmiş dersler bulunuyorsa, bu dersleri gösteren not çizelgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  3. Bir ülkede faaliyet göstermekte olan yüksek öğretim kurumuna bağlı olarak farklı bir ülkede faaliyet gösteren yüksek öğretim kurumundan alınmış olan diplomalar için, öğrenim görülen ülke tarafından düzenlenen tanıma ya da denklik belgesinin aslı,
  4. Bir ülkede faaliyet göstermekte olan yüksek öğretim kurumuna bağlı olarak farklı bir ülkede faaliyet gösteren yüksek öğretim kurumundan alınmış olan diplomalar için, öğrenim görülen ülke tarafından düzenlenen tanıma ya da denklik belgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  5. Türkiye’nin tarafı olduğu uluslararası kuruluşların çatısı altında kurulmuş olan yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan diplomalara, ilgili yüksek öğretim kurumunun faaliyetlerini sürdürdüğü ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş tanıma ya da denklik belgesinin aslı,
  6. Türkiye’nin tarafı olduğu uluslararası kuruluşların çatısı altında kurulmuş olan yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan diplomalara, ilgili yüksek öğretim kurumunun faaliyetlerini sürdürdüğü ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş tanıma ya da denklik belgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  7. Başvuru sahibinin yüksek öğrenimi süresince kullandığı pasaportların aslı ya da başvuru yapan kişinin ülkeye giriş ve çıkış tarihlerini gösteren ve işlem görmüş olan sayfalarının noter veya Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliklerince onaylanmış olan okunaklı bir sureti,
  8. İl emniyet müdürlüğünden alınmış olan giriş ve çıkış belgesinin aslı,
  9. Çift uyruklu olan başvuru sahiplerinin öğrenimleri süresince öğrenim görmüş oldukları ülkede yaşadıklarını gösteren belge,
  10. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yer alan üniversitelerden mezun olmuş kişiler için KKTC güvenlik kuvvetleri komutanlığının muhaceret müdürlüğü ve Türkiye Cumhuriyeti genel müdürlüklerinden temin edecekleri giriş ve çıkışlarını gösteren belge,
  11. Orta öğretimlerini Türkiye’de tamamlamış olan kişilerin, yüksek öğretime başlamış oldukları yıl Yüksek öğretime Geçiş Sınavı (YGS) ve Lisans Yerleştirme Sınavı (LYS) puan koşullarını sağlamış olduklarını gösteren belge ya da bu belgelere muadil olduğu yüksek öğretim kurulu tarafından onaylanmış olan belge,
  • Orta öğrenimini Türkiye’de tamamlamayan kişiler ve yüksek öğretime başladığı yıl Yüksek öğretim kurulunca belirlenmiş olan sıralama kuruluşları tarafından yapılan dünya üniversite sıralamasında yüksek öğretim kurulu tarafından belirlenmiş olan dilimde yer alan üniversitelerden mezun olan kişilerden 22. Maddede sayılmakta olan YGS / LYS ya da muadil sınavlardan alınmış puan koşulu istenmemektedir.
  1. Denklik başvurusu sırasında teslim edilecek olan tüm belgelerin fotokopileri.

Diploma tanıma ve denklik başvurusu işlemleri için 150 lira başvuru ücreti talep edilmektedir. Başvuru ücreti Yüksek öğretim Kurulunun Ziraat Bankasında bulunan denklik hesabına yatırılabilir.

 

Türk Vatandaşları Ön Lisans ve Lisans Denklik Belgeleri İçin Uyarılar (Alt sayfa Soru)

  1. 01.06.2013 tarihi itibariyle Bulgaristan’dan alınmış olan diploma, diploma eki ve akademik belge aslı ile Bulgaristan’da bulunan herhangi bir yeminli tercüman tarafından tercüme edilmiş olan belgelerin, Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının mührünü ve yine Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının Apostil Şerhini taşıması gereklidir. Gerekli olan onayların hem belgelerin asıllarında, hem de Bulgaristan’da yaptırılan tercümeler üzerinde bulunması zorunludur.
  2. Eczacılık bölümünden mezun olup Yüksek öğretim Kuruluna denklik başvurusunda bulunan kişilerden ilgili mevzuat gereği Türkiye’de bulunan Eczacılar Odasına kayıtlı bir eczanede bir (1) ay staj yaptıklarına dair staj belgesi istenmektedir. Staj yapmış olan adayların denklik başvurularını yaparken bu belgeyi de ibraz etmeleri yararlarına olacaktır.
  3. Yüksek öğretim Kuruluna ibraz edilen belgelerin asılları denklik işlemleri sonuçlandığında başvuru sahiplerine veya noter ya da Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliklerince düzenlenmiş vekaletname ibraz eden vekillerine teslim edilecektir.
  4. Başvurular esnasında Yüksek öğretim Kuruluna verilen belgelerin onaylı suretleri ve onaylı tercüme belgeleri başvuru sahiplerine iade edilmemektedir. Bu belgeler incelemeye esas olan dosyada saklanırlar.
  5. Başvuru esnasında istenen belgelerde bir eksiklik tespit edilmesi halinde bu belgelerin tamamlanması için başvuran kişilere otuz gün süre verilmektedir. Eksik belgelerin verilmiş olan süre içerisinde tamamlanmaması durumunda denklik başvurusu geçersiz sayılmaktadır.
  6. Yüksek öğretim Kurulu ihtiyaç duyması halinde başvuru sahiplerinden yukarıda yazılı olan belgeler dışında ek belge talebinde bulunabilir.

 

Yabancı Uyruklulardan Ön Lisans ve Lisans Denklik Başvurularında İstenilen Evraklar (Alt sayfa Soru)

Yabancı uyruklular için, ön lisans ve lisans eğitimini tamamlayan ve Türkiye’de denklik başvurusunda bulunan kişilerden aşağıdaki evraklar istenmektedir:

  1. İnternet üzerinden online doldurulmuş denklik başvuru formunun imzalı çıktısı,
  2. Yurt dışından alınmış olan lise diplomalarının denklik belgeleri, (Yurt dışında bulunan Türk dış temsilciliklerinden veya yurt içerisindeki il milli eğitim müdürlükleri aracılığıyla alınabilir.)
  3. Denkliği istenen diplomanın ya da mezuniyet belgesinin aslı,
  4. Denkliği istenen diploma ya da mezuniyet belgesinin, noter veya Türk dış temsilciliklerince onaylanmış tercümesi,
  5. Denkliği istenen diplomaya ilişkin, yüksek öğrenim süreleri içerisinde alınmış olan tüm derslerin, ders saatlerini ve alınan notları gösteren not çizelgesinin aslı (offical transkript),
  6. Denkliği istenen diplomaya ilişkin, yüksek öğrenim süreleri içerisinde alınmış olan tüm derslerin, ders saatlerini ve alınan notları gösteren not çizelgesinin (offical transkript), noter veya Türk dış temsilciliklerince onaylanmış sureti ve noter onaylı tercümesi,
  7. Mezun olunmuş olan yüksek öğretim kurumuna farklı bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilmiş dersler varsa bu dersleri gösteren not çizelgesi aslı (offical transkript),
  8. Mezun olunmuş olan yüksek öğretim kurumuna başka bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilmiş dersler varsa bu dersleri gösteren not çizelgesinin noter veya Türk dış temsilciliklerince onaylanmış tercümesi,
  9. Aşağıda yer alan belgelerden bir tanesinin sağlanmış olması;
  1. Türkiye’de üç aydan daha fazla ikamet izninin bulunan, çalışma izni almak üzere Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına müracaat etmiş olan yabancı uyruklulardan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından ve ilgili kurumlarca denklik belgesi talebinde bulunulmuş olması,
  2. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığına geçmek üzere başvuruda bulunmuş olan kişilerin, bu durumu belgelemiş olmaları,
  3. Bir yüksek öğretim kurumunda yabancı uyruklu öğretim elemanı sıfatıyla ders vermek için sözleşme yapılmış ve sözleşmenin vize edilerek onaylanmış olması,
  4. Kamu kurum ve kuruluşlarınca, devlet ve vakıf üniversiteleri tarafından yürütülmekte olan ya da desteklenen Ar-Ge projeleri ile TÜBİTAK tarafından koordine edilmiş olan uluslararası programlarca desteklenen Ar-Ge projelerinde araştırmacı olarak çalışacağını belgelemiş olmak.
  1. Yabancı uyruklu olup sonradan Türk vatandaşlığına geçen kişilerden Nüfus İl Müdürlüklerinden ya da İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüklerinden iki ismin de aynı kişiye ait olduğunu kanıtlayan belge almaları,
  2. Noterden ya da Türk dış temsilciliklerinden onaylanmış tüm belgelerin suretlerinin fotokopileri,
  3. Denklik başvurusu sırasında teslim edilmiş olan tüm evrakların A4 boyutunda fotokopisi, (Bu fotokopiler, kurdelasız, zımbasız, spiralsiz vb. Olmalıdır.)
  4. Nüfus Cüzdan veya pasaport fotokopisi,
  5. Evrakların sığabileceği ebatlarda büyük dosya zarfı.

Belgeleri tamamlayan yabancı uyruklu kişiler elden teslimler için Yüksek öğretim Kurulu Başkanlığı genel evrak biriminin Bilkent / Ankara adresine belgeleri teslim edeceklerdir. Posta yoluyla gönderim yapmak isteyenler Yüksek öğretim Kurulu Başkanlığının Bilkent / Ankara adresine evraklarını gönderebilirler.

 

Yabancı Uyruklular Ön Lisans ve Lisans Denklik Belgeleri İçin Uyarılar 

  1. 01.06.2013 tarihi itibariyle Bulgaristan’dan alınmış olan diploma, diploma eki ve akademik belge aslı ile Bulgaristan’da bulunan herhangi bir yeminli tercüman tarafından tercüme edilmiş olan belgelerin, Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının mührünü ve yine Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının Apostil Şerhini taşıması gereklidir. Gerekli olan onayların hem asıl belgeler üzerinde, hem de Bulgaristan’da yaptırılan tercümeler üzerinde olması zorunludur.
  2. Yüksek öğretim Kuruluna ibraz edilen belgelerin asılları denklik işlemleri sonuçlandığında başvuru sahiplerine veya noter ya da Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliklerince düzenlenmiş vekaletname ibraz eden vekillerine teslim edilecektir.
  3. Başvurular esnasında Yüksek öğretim Kuruluna verilen belgelerin onaylı suretleri ve onaylı tercüme belgeleri başvuru sahiplerine iade edilmemektedir. Bu belgeler incelemeye esas olan dosyada saklanırlar.
  4. Eksik belgeyle müracaat yapılması hallerinde herhangi bir işlem yapılmamakta, başvuru sahibine eksikler posta yoluyla ve Denklik Başvuru sistemi üzerinden bildirilerek evrakın tamamlanması istenmektedir. Yüksek öğretim Kurulu bu sebeple postada meydana gelebilecek gecikme ve kaybolmalardan sorumlu tutulamaz.

 

Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşı Olan Kişiler İçin Yüksek Lisans Denklik Başvurularında İstenen Belgeler (Alt sayfa Soru)

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olup, yurt dışında yüksek lisans eğitimini tamamlayan ve Türkiye’de denklik başvurusunda bulunan kişilerden aşağıdaki belgeler istenmektedir:

  1. Başvuru sahibinin kimlik fotokopisi,
  2. İnternet üzerinden online doldurulmuş denklik başvuru formunun imzalı çıktısı, (formun eksiksiz bir şekilde doldurulması gerekmektedir)
  3. Başvuru sahibi lisans eğitimini Türkiye’de tamamlamış ise;
  • Lisans diplomasının aslı ya da lisans diplomasının alınmış olduğu okul tarafından veya noterden ya da Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış bir sureti,
  1. Başvuru sahibi lisans eğitimini yurt dışında tamamlamış ise;
  • Yüksek öğretim Kurulu tarafından düzenlenmiş Lisans Denklik Belgesinin aslı ya da fotokopisi,
  1. Tanıma ve / veya denkliği istenen diplomanın ya da mezuniyet belgesinin aslı,
  2. Tanıma ve / veya denkliği istenen diplomanın ya da mezuniyet belgesinin, noter veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  3. Başvuru sahibinin yüksek öğrenimi süresince almış olduğu tüm dersleri içeren, ders kredileri, ders saatleri ve ders notlarını gösterir not çizelgesi,
  4. Başvuru sahibinin yüksek öğrenimi süresince almış olduğu tüm dersleri içeren, ders kredileri, ders saatleri ve ders notlarını gösterir not çizelgesinin, noter tarafından veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  5. Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış diplomalar için diploma ekinin (diploma supplement) aslı,
  6. Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış diplomalar için diploma ekinin (diploma supplement), noter veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  • Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış olan diplomalar için diploma eki ibraz edemeyen kişilerin bu durumu açıklayan ve mezun oldukları yüksek öğretim kurumundan ya da mezun oldukları ülkenin yetkili makamlarından alacakları belge ibraz etmeleri gerekmektedir.
  1. Mezun olunmuş yüksek öğretim kurumuna farklı bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilmiş dersler bulunuyorsa, bu dersleri gösteren not çizelgesinin aslı,
  2. Mezun olunmuş yüksek öğretim kurumuna farklı bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilmiş dersler bulunuyorsa, bu dersleri gösteren not çizelgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  3. Bir ülkede faaliyet göstermekte olan yüksek öğretim kurumuna bağlı olarak farklı bir ülkede faaliyet gösteren yüksek öğretim kurumundan alınmış olan diplomalar için, öğrenim görülen ülke tarafından düzenlenen tanıma ya da denklik belgesinin aslı,
  4. Bir ülkede faaliyet göstermekte olan yüksek öğretim kurumuna bağlı olarak farklı bir ülkede faaliyet gösteren yüksek öğretim kurumundan alınmış olan diplomalar için, öğrenim görülen ülke tarafından düzenlenen tanıma ya da denklik belgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  5. Türkiye’nin tarafı olduğu uluslararası kuruluşların çatısı altında kurulan yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan diplomalara, ilgili yüksek öğretim kurumunun faaliyetlerini sürdürdüğü ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş tanıma ya da denklik belgesinin aslı,
  6. Türkiye’nin tarafı olduğu uluslararası kuruluşların çatısı altında kurulmuş olan yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan diplomalara, ilgili yüksek öğretim kurumunun faaliyetlerini sürdürdüğü ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş tanıma ya da denklik belgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  7. Başvuru sahibinin yüksek öğrenimi süresince kullandığı pasaportların aslı ya da başvuru yapan kişinin ülkeye giriş ve çıkış tarihlerini gösteren ve işlem görmüş olan sayfalarının noter veya Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliklerince onaylanmış olan okunaklı bir sureti,
  8. İl emniyet müdürlüğünden alınmış olan giriş ve çıkış belgesinin aslı,
  9. Çift uyruklu olan başvuru sahiplerinin öğrenimleri süresince öğrenim görmüş oldukları ülkede yaşadıklarını gösteren belge,
  10. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yer alan üniversitelerden mezun olmuş kişiler için KKTC güvenlik kuvvetleri komutanlığının muhaceret müdürlüğü ve Türkiye Cumhuriyeti genel müdürlüklerinden temin edecekleri giriş ve çıkışlarını gösteren belge,
  11. Yüksek lisans tanıma ve / veya denklik belgesi başvuru işlemlerinde yüksek lisans tezinin biri basılı, biri elektronik ortamda olmak kaydıyla iki örneği,
  12. Yüksek lisans tez kapağının ve tez özeti kısımlarının, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  13. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde herhangi bir yüksek lisans eğitim programını bitirmiş olan kişilerin eğitime başladıkları yıl itibariyle geçerli olan ALES belgesi,
  14. Denklik başvurusu sırasında teslim edilecek olan tüm belgelerin fotokopileri.

Diploma tanıma ve denklik başvurusu işlemleri için 150 lira başvuru ücreti talep edilmektedir. Başvuru ücreti Yüksek öğretim Kurulunun Ziraat Bankasında bulunan denklik hesabına yatırılabilir.

 

Türk Vatandaşları Yüksek Lisans Denklik Belgeleri İçin Uyarılar 

  1. 01.06.2013 tarihi itibariyle Bulgaristan’dan alınmış olan diploma, diploma eki ve akademik belge aslı ile Bulgaristan’da bulunan herhangi bir yeminli tercüman tarafından tercüme edilmiş olan belgelerin, Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının mührünü ve yine Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının Apostil Şerhini taşıması gereklidir. Gerekli olan onayların hem asıl belgeler üzerinde, hem de Bulgaristan’da yaptırılan tercümeler üzerinde olması zorunludur.
  2. Yüksek öğretim Kuruluna ibraz edilen belgelerin asılları denklik işlemleri sonuçlandığında başvuru sahiplerine veya noter ya da Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliklerince düzenlenmiş vekaletname ibraz eden vekillerine teslim edilecektir.
  3. Başvurular esnasında Yüksek öğretim Kuruluna verilen belgelerin onaylı suretleri ve onaylı tercüme belgeleri başvuru sahiplerine iade edilmemektedir. Bu belgeler incelemeye esas olan dosyada saklanırlar.
  4. Başvuru esnasında istenen belgelerde bir eksiklik tespit edilmesi halinde bu belgelerin tamamlanması için başvuran kişilere otuz gün süre verilmektedir. Eksik belgelerin verilmiş olan süre içerisinde tamamlanmaması durumunda denklik başvurusu geçersiz sayılmaktadır.
  5. Yüksek öğretim Kurulu ihtiyaç duyması halinde başvuru sahiplerinden yukarıda yazılı olan belgeler dışında ek belge talebinde bulunabilir.

 

Yabancı Uyruklular İçin Yüksek Lisans Denklik Başvurusunda İstenilen Belgeler 

Yabancı uyruklular için, yüksek lisans eğitimini tamamlayan ve Türkiye’de denklik başvurusunda bulunan kişilerden aşağıdaki belgeler istenmektedir:

  1. Uyruğunun ait olduğu ülke tarafından düzenlenmiş olan kimlik belgesinin fotokopisi ya da pasaportunun kimlik bilgilerini gösteren sayfasının fotokopisi,
  2. İnternet üzerinden online doldurulmuş denklik başvuru formunun imzalı çıktısı, (formun eksiksiz bir şekilde doldurulması gerekmektedir)
  3. Başvuru sahibi lisans eğitimini Türkiye’de tamamlamış ise;
  • Lisans diplomasının aslı ya da lisans diplomasının alınmış olduğu okul tarafından veya noterden ya da Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış bir sureti,
  1. Başvuru sahibi lisans eğitimini yurt dışında tamamlamış ise;
  • Yüksek öğretim Kurulu tarafından düzenlenmiş Lisans Denklik Belgesinin aslı ya da fotokopisi,
  1. Tanıması ve / veya denkliği istenen diplomanın ya da mezuniyet belgesinin aslı,
  2. Tanıması ve / veya denkliği istenen diploma ya da mezuniyet belgesinin, noter veya Türk dış temsilciliklerince onaylanmış tercümesi,
  3. Denkliği istenen diplomaya ilişkin, yüksek öğrenim süreleri içerisinde alınmış olan tüm derslerin, ders saatlerini, kredilerini ve alınan notları gösteren not çizelgesinin aslı,
  4. Denkliği istenen diplomaya ilişkin, yüksek öğrenim süreleri içerisinde alınmış olan tüm derslerin, ders saatlerini, kredilerini ve alınan notları gösteren not çizelgesinin (offical transkript), noter veya Türk dış temsilciliklerince onaylanmış sureti ve noter onaylı tercümesi,
  5. Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış diplomalar için diploma ekinin (diploma supplement) aslı,
  6. Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış diplomalar için diploma ekinin (diploma supplement), noter veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  • Avrupa Birliğine üye olan ülkelerden alınmış olan diplomalar için diploma eki ibraz edemeyen kişilerin bu durumu açıklayan ve mezun oldukları yüksek öğretim kurumundan ya da mezun oldukları ülkenin yetkili makamlarından alacakları belge ibraz etmeleri gerekmektedir.
  1. Mezun olunmuş olan yüksek öğretim kurumuna farklı bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilen dersler varsa bu dersleri gösteren not çizelgesi aslı,
  2. Mezun olunmuş olan yüksek öğretim kurumuna başka bir yüksek öğretim kurumundan transfer edilmiş dersler varsa bu dersleri gösteren not çizelgesinin noter veya Türk dış temsilciliklerince onaylanmış tercümesi,
  3. Bir ülkede faaliyet göstermekte olan yüksek öğretim kurumuna bağlı olarak farklı bir ülkede faaliyet gösteren yüksek öğretim kurumundan alınmış olan diplomalar için, öğrenim görülen ülke tarafından düzenlenen tanıma ya da denklik belgesinin aslı,
  4. Bir ülkede faaliyet göstermekte olan yüksek öğretim kurumuna bağlı olarak farklı bir ülkede faaliyet gösteren yüksek öğretim kurumundan alınmış olan diplomalar için, öğrenim görülen ülke tarafından düzenlenen tanıma ya da denklik belgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  5. Türkiye’nin tarafı olduğu uluslararası kuruluşların çatısı altında kurulan yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan diplomalara, ilgili yüksek öğretim kurumunun faaliyetlerini sürdürdüğü ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş tanıma ya da denklik belgesinin aslı,
  6. Türkiye’nin tarafı olduğu uluslararası kuruluşların çatısı altında kurulmuş olan yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan diplomalara, ilgili yüksek öğretim kurumunun faaliyetlerini sürdürdüğü ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş tanıma ya da denklik belgesinin, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  7. Çift uyruklu olan başvuru sahiplerinin öğrenimleri süresince öğrenim görmüş oldukları ülkede yaşadıklarını gösteren belge,
  8. Başvuru sahibinin yüksek öğrenimi süresince kullandığı pasaportların aslı ya da başvuru yapan kişinin ülkeye giriş ve çıkış tarihlerini gösteren ve işlem görmüş olan sayfalarının fotokopisi,
  9. Yabancı uyruklu olan kişilerin ön lisans, lisans veya yüksek lisans diplomaları için tanıma ya da denklik belgesi başvurusunda bulunabilmeleri için vatandaşı oldukları ülke tarafından düzenlenmiş olan kimlik belgesi ibraz etmeleri ve yukarıda yazan belgelere ek olarak aşağıda bulunan koşullardan en az bir tanesini sağlamış olmaları gerekmektedir;
  1. Türkiye’de çalışmaya başlayacak olan yabancı uyrukluların, isdihtam edilmek üzere ilgili kurum ve kuruluşlara başvuruda bulunduklarını belgelemeleri,
  2. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığına geçmek için başvuruda bulunan yabancı uyruklu kişilerin bu durumu belgelemeleri,
  3. Bir yüksek öğretim kurumunda yabancı uyruklu öğretim elemanı sıfatıyla istihdam edilen ya da edilecek olanların onaylı sözleşme örneklerini belgelemeleri,
  4. Kamu kurumları ve kuruluşlarıyla yüksek öğretim kurumlarınca yürütülen ya da desteklenmekte olan araştırma, geliştirme projeleriyle söz konusu kurum ve kuruluşlarca koordine edilen uluslararası programların ya da Avrupa Birliği Çerçeve Programları kapsamında bulunan projelerde çalışacak olanların bu durumlarını belgelemeleri.
  1. Yüksek lisans tanıma ve / veya denklik belgesi başvuru işlemlerinde yüksek lisans tezinin biri basılı, biri elektronik ortamda olmak kaydıyla iki örneği,
  2. Yüksek lisans tez kapağının ve tez özeti kısımlarının, noter veya Türk Dış Temsilciliklerince onaylanmış olan Türkçe tercümesi,
  3. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde herhangi bir yüksek lisans eğitim programını bitirmiş olan kişilerin eğitime başladıkları yıl itibariyle geçerli olan ALES belgesi,
  4. Denklik başvurusu sırasında teslim edilecek olan tüm belgelerin fotokopileri.

Diploma tanıma ve denklik başvurusu işlemleri için 150 lira başvuru ücreti talep edilmektedir. Başvuru ücreti Yüksek öğretim Kurulunun Ziraat Bankasında bulunan denklik hesabına yatırılabilir.

 

Yabancı Uyruklular Yüksek Lisans Denklik Belgeleri İçin Uyarılar 

  1. 01.06.2013 tarihi itibariyle Bulgaristan’dan alınmış olan diploma, diploma eki ve akademik belge aslı ile Bulgaristan’da bulunan herhangi bir yeminli tercüman tarafından tercüme edilmiş olan belgelerin, Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının mührünü ve yine Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığının Apostil Şerhini taşıması gereklidir. Gerekli olan onayların hem asıl belgeler üzerinde, hem de Bulgaristan’da yaptırılan tercümeler üzerinde olması zorunludur.
  2. Yüksek öğretim Kuruluna ibraz edilen belgelerin asılları denklik işlemleri sonuçlandığında başvuru sahiplerine veya noter ya da Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliklerince düzenlenmiş vekaletname ibraz eden vekillerine teslim edilecektir.
  3. Başvurular esnasında Yüksek öğretim Kuruluna verilen belgelerin onaylı suretleri ve onaylı tercüme belgeleri başvuru sahiplerine iade edilmemektedir. Bu belgeler incelemeye esas olan dosyada saklanırlar.
  4. Başvuru esnasında istenen belgelerde bir eksiklik tespit edilmesi halinde bu belgelerin tamamlanması için başvuran kişilere otuz gün süre verilmektedir. Eksik belgelerin verilmiş olan süre içerisinde tamamlanmaması durumunda denklik başvurusu geçersiz sayılmaktadır.
  5. Yüksek lisans ya da doktora başvurusunda bulunacak olan yabancı uyruklu kişilerin, sağlık alanları dışında, denklik başvurusu yapmaları gerekli değildir. Bu hususlarda başvuru yapacak olan kişiler, Yüksek öğretim Kurulundan Okul Tanıma yazısı alarak lisans üstü eğitime başvuruda bulunabilirler.
  6. Yüksek öğretim Kurulu ihtiyaç duyması halinde başvuru sahiplerinden yukarıda yazılı olan belgeler dışında ek belge talebinde bulunabilir.

 

Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik, Profesörlük Unvanlarının Değerlendirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar

Yurt dışından alınan doktora, sanatta yeterlik, doçentlik ve profesörlük unvanlarının değerlendirilmesine dair olan yönetmelik 2547 sayılı yüksek öğretim kanunun 11. 27. Ve 28. Maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır. Hazırlanan yönetmelikte doktora, sanatta yeterlik, profesörlük ve doçentlik unvanlarının değerlendirilmesi işlemlerine ilişkin usul ve esasların belirlenmiştir. 

Yurt dışından alınmış olan doktora, sanatta yeterlik, profesörlük ve doçentlik unvanlarının değerlendirilmesi için bir komisyon oluşturulmaktadır. Bu komisyon yüksek öğretim kurumlarında profesör olarak çalışmakta olan öğretim üyeleri arasından ve farklı bilim alanlarından olmak kaydıyla üniversiteler arası kurul tarafından seçilen bir başkandan ve iki üyeden oluşmaktadır. Başkan ve üyelerin görev süreleri dört yıl olarak belirlenmiştir.

 

Yurt Dışından Alınan Doktora Unvanlarının Denkliği

Yurt dışında doktorasını tamamlamış ve Türkiye’de diplomasına denklik işlemi yaptırmak isteyen kişiler, 2547 sayılı kanunun 11. Maddesinin b bendinin 5 numaralı fıkrası gereğince aşağıda bulunan belgeleri dilekçelerine ekleyerek Üniversiteler arası kurul başkanlığına başvuruda bulunmalıdır.

  1. Başvuru sahibinin doktora diplomasının aslı ve noterden onaylı veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,
  2. Başvuru sahibinin lisans diplomasının aslı ya da onaylı sureti, diploma yabancı bir ülkeden alınmış ise;
  • Yüksek öğretim Kurulundan alınmış denklik belgesinin aslı ya da onaylı sureti,
  1. Yüksek lisansla birleştirilmeyen doktora eğitimleri için yapılacak olan başvurularda, yüksek lisans diplomasının onaylı bir sureti, diploma yabancı bir ülkeden alınmış ise Yüksek öğretim Kurulundan alınmış denklik belgesinin aslı ya da onaylanmış sureti,
  2. Doktora diplomasına esas teşkil eden transkriptin aslı ve noterden onaylı tercümesi,
  3. Doktora diplomasında esas teşkil etmekte olan doktora tezinin ciltli bir örneği ile birlikte elektronik ortamda kaydı,
  4. Türkiye’de doktoraya kabul edilebilmek için aranmakta olan dil yeterliliğini sağladığına dair belge,
  5. Başvuru sahibinin öz geçmişi,
  6. Nüfus cüzdan fotokopisi.

Doktora eğitimlerine denklik verilebilmesi için eğitimin Yüksek öğretim Kurulu tarafından tanınmakta olan yüksek öğretim kurumlarında örgün eğitim yöntemiyle alınmış olması gerekmektedir.

 

Yurt Dışından Alınan Sanatta Yeterlik Derecesinin Denkliği

Yurt dışından alınmış olan sanatta yeterlik derecelerinin Türkiye’de yapılmakta olan doktora düzeyinde sanatta yeterlik derecesine eşdeğer kabul edilmesini isteyen kişiler, 2547 sayılı kanunun 3. Maddesinin t bendinin 4 numaralı fıkrası gereğince aşağıda bulunan belgeleri dilekçelerine ekleyerek Üniversiteler arası kurul başkanlığına başvuruda bulunmalıdır.

  1. Başvuru sahibinin sanatta yeterlik diplomasının aslı ve noterden onaylı veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,
  2. Başvuru sahibinin lisans diplomasının aslı ya da onaylı sureti, diploma yabancı bir ülkeden alınmış ise;
  • Yüksek öğretim Kurulundan alınmış denklik belgesinin aslı ya da onaylı sureti,
  1. Yüksek lisans diplomasının aslı ya da onaylanmış sureti, diploma eğer yabancı bir ülkeden alınmış ise Yüksek öğretim Kurulundan alınmış olan denklik belgesinin onaylanmış sureti,
  2. Sanatta yeterlik diplomasına esas teşkil eden transkriptin aslı ve noterden onaylı tercümesi,
  3. Sanatta yeterlik diplomasında esas teşkil etmekte olan doktora tezinin ciltli bir örneği ile birlikte elektronik ortamda kaydı,
  4. Sanatta yeterlik eğitimine dair resital çalışmaları, afişler, elektronik kayıtlar, plaklar, poster ve benzeri çalışmalar,
  5. Türkiye’de sanatta yeterlik eğitimine kabul edilebilmek için aranmakta olan dil yeterliliğini sağladığına dair belge,
  6. Başvuru sahibinin öz geçmişi,
  7. Nüfus cüzdan fotokopisi.

Sanatta yeterlik eğitimlerine denklik verilebilmesi için eğitimin Yüksek öğretim Kurulu tarafından tanınmakta olan yüksek öğretim kurumlarında örgün eğitim yöntemiyle alınmış olması gerekmektedir.

 

Yurt Dışından Alınan Doçentlik Unvanlarının Denkliği

Yurt dışından alınmış doçentlik unvanlarının denklik işlemleri için aşağıda bulunan şartlar aranmaktadır.

  1. Doktora, tıpta uzmanlık ya da sanatta yeterlik unvanının alınmasından sonra yabancı ülkelerde doçentlik unvanını ya da yetkisini almış olan kişilerden, kesintisiz olmak suretiyle en az iki sene süresince bu unvan ve yetki ile yabancı ülkelerde bulunan Yüksek öğretim kurumlarında tanınmakta olan öğretim ve araştırma kurumlarında çalışmış olmak, (Yüksek öğretim kurumu niteliği taşımayan araştırma merkezleri ve benzeri kurumlarda yer alan çalışmalar kabul edilmemektedir.)
  2. Doçentliği kazanılmış ilgili bilim alanında Türkiye’de doçentlik sınavına başvuruda bulunmak için aranan dil ve asgari yayın şartlarının sağlanmış olması,

Bu adaylar dilekçelerine aşağıda bulunan belgeleri ekleyerek Üniversiteler arası Kurul Başkanlığına başvuruda bulunurlar.

  1. Başvuru sahibinin doçentlik belgesinin aslı ve noterden onaylı veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,
  2. Yabancı bir ülkede doçent unvanıyla bir yüksek öğretim kurumunda kesintisiz olarak en az iki yıl çalışmış olduğunu gösteren belgenin aslı ve noter veya Türk dış temsilciliklerince onaylanmış tercümesi,
  3. Doktora, sanatta yeterlik, tıpta uzmanlık belgelerinin aslı ya da onaylı tercümesi, bu belgelerin yurt dışından alınmış olması hallerinde eşdeğerlik belgesi ya da bu belgenin onaylı bir sureti,
  4. Yayın listelerinin ve çalışmaların birer nüshası,
  5. Türkiye’de doçentlik başvurusu yapabilmek için aranmakta olan dil yeterliliğinin sağlanmış olduğuna dair belge,
  6. Başvuru sahibinin öz geçmişi,
  7. Nüfus cüzdan fotokopisi.

 

Yurt Dışından Alınan Profesörlük Unvanlarının Denkliği

Yurt dışından alınmış profesörlük unvanlarının denklik işlemleri için aşağıda bulunan şartlar aranmaktadır.

  1. Yurt dışında Yüksek öğretim Kurulunca tanınmış bir yabancı yüksek öğretim kurumundan profesörlük unvanı ve yetkisi almış olan kişilerden, kesintisiz en az iki sene bu unvan ve yetkiyle yabancı ülkelerde Yüksek öğretim kurumunda tanınan öğretim ve araştırma kurumlarında çalışmak. (Yüksek öğretim kurumu niteliğinde olmayan araştırma merkezleri ve benzeri kurumlarda yapılan çalışmalar kabul edilmemektedir.
  2. Profesörlüğü yapılan ilgili bilim alanında Türkiye’de profesörlüğe başvuruda bulunmak için gerekli olan asgari yayın şartlarını sağlamış olmak.

Bu adaylar dilekçelerine aşağıda bulunan belgeleri ekleyerek Üniversiteler arası Kurul Başkanlığına başvuruda bulunurlar.

  1. Başvuru sahibinin profesörlük belgesinin aslı ve noterden onaylı veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,
  2. Yabancı bir ülkede profesör unvanıyla bir yüksek öğretim kurumunda kesintisiz olarak en az iki yıl çalışmış olduğunu gösteren belgenin aslı ve noter veya Türk dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,
  3. Doçentlik belgesinin aslı, belge eğer yabancı ülkeden alınmış ise Türkiye’den belge için alınmış olan eşdeğerlik belgesi ya da eşdeğerlik belgesinin onaylı sureti,
  4. Doktora, sanatta yeterlik belgesi, tıpta uzmanlık belgelerinin yurt dışında alınması halinde eşdeğerlik belgesi ve bu belgenin onaylı bir sureti,
  5. Yayın listeleri ve çalışmaların birer adet nüshası,
  6. Başvuru sahibinin öz geçmişi,
  7. Nüfus cüzdan fotokopisi.

 

Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik ve Profesörlük Unvanlarının Değerlendirilmesinde Sunulan Belgelere Dair Ortak Hükümler

  1. Denkliği istenen doktora, sanatta yeterlik, doçentlik veya profesörlük unvanıyla yapılmış olan çalışma sürelerinde kullanılmış olan pasaportların asılları ya da giriş çıkış tarihlerini ve işlem görmüş olan sayfaların okunaklı bir kopyasının Türk dış temsilcilikleri ya da noter tarafından onaylanmış olan bir suretinin başvuru dosyasına konması gerekmektedir.
  2. Dilekçe ekinde sunulacak olan belgelerin suretleri, asıllarıyla beraber sunulmak koşuluyla, evrakı almaya yetkili olan Üniversiteler arası Kurul çalışanlarınca da onaylanabilir.

Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik, Profesörlük Unvanlarının Değerlendirilmesinde Yabancıların Müracaatları

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarında aranmakta olan kriterleri sağlamaları şartıyla, yabancı ülke vatandaşı olan kişiler de Türkiye’de çalışmaları durumunda denklik için başvuruda bulunabilirler.

 

Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik, Profesörlük Unvanlarının Değerlendirilmesinde Yapılacak işlemler

  1. Denklik komisyonu, yurt dışından alınmış olan doktora, sanatta yeterlik, profesörlük ve doçentlik unvanlarının denkliğine dair başvuruları, unvanlara dair diploma ve belgelerin yurt dışındaki ilgili yüksek öğretim kurumundan verildiğinin teyit edilmesinden sonra inceler.
  2. Denklik komisyonu, doğrudan veya gerekli gördüğü durumlarda adaylar için ilgili bilim alanındaki profesörler içerisinden üç kişilik bir alt komisyonun görüşünü alıp, adayın unvanını almış olduğu ülkede bulunan yüksek öğretim kurumunun düzeyinin Türkiye’de bulunan yüksek öğretim kurumları düzeyinde olup olmadığını araştırır ve bu konuda yeni bir eşdeğerlilik raporu hazırlar.
  3. Komisyon tarafından düzenlenen eşdeğerlik raporu baz alınarak doktora, sanatta yeterlik, doçentlik ya da profesörlük unvanlarının alınmış olduğu yabancı kurumun ilgili ülkenin makamları ve Yüksek öğretim Kurulu tarafından tanınan bir kurum olduğu ve bu kurumun Türk yüksek öğretimi düzeyine eşdeğer olduğuna, bunun yanında belirlenmiş olan diğer tüm şartların sağlandığına Üniversiteler arası Kurul tarafından karar verilmiş olması halinde, başvurulmuş unvana göre doktora, sanatta yeterlik, doçentlik ya da profesörlük denklik belgesi düzenlenmektedir.
  4. Yapılan incelemeler sonucunda, unvanın alındığı ve çalışmanın yapıldığı yabancı kurumun  Türk yüksek öğretim düzeyine eşdeğer bulunmadığına ya da belirlenen diğer şartların sağlanmıyor olduğuna Üniversiteler arası Kurulca karar verilmesi durumunda, denklik talebi gerekçesi belirtilerek reddedilir.

 

Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik ve Profesörlük Unvanlarının Değerlendirilmesinde Evrak teslimi

  1. Denklik başvurularının kabul edilmesi veya reddedilmesi hallerinde, evrak asıllarının birer örneği saklanmak üzere alınarak, evraklar başvuru sahibine posta yoluyla teslim edilecektir. Elden teslim ise sadece başvuru sahibinin bizzat kendisine ya da noter veya Türk dış temsilciliklerince düzenlenmiş vekaletnamenin sunulması halinde başvuru sahibinin vekiline yapılmaktadır.
  2. Başvuru esnasında kurula verilen onaylı suretler ve onaylı tercüme belgeleri, başvuru sahibine iade edilmeyecektir. Kurulca incelemeye esas olan belgeler saklanmaktadır.

 

Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik ve Profesörlük Unvanlarının Değerlendirilmesinde Çeşitli hükümler

  1. Üniversiteler arası kurulun vermiş olduğu denklik belgelerine dair bilgiler, gerekli olması halinde ilgili kurum ve kuruluşların erişimlerine açılırlar.
  2. Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası antlaşmaların denkliğine dair hükümler saklanmaktadır.
  3. Yurt dışından alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik, Profesörlük unvanlarının değerlendirilmesinde ortaya konan hükümler hakkında usul ve esasların yürürlüğe konduğu tarihten daha önce denklik için başvuruda bulunmuş olanlar hakkında bu düzenlemeyle getirilen ek kriterler uygulanmayacaktır. 
  4. Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik, Profesörlük unvanlarının değerlendirilmesindeki usul ve esaslar Üniversiteler arası kurul tarafından kabul edilmesiyle yürürlüğe girer.
  5. Yurt dışından Alınan Doktora, Sanatta Yeterlik, Doçentlik, Profesörlük unvanlarının değerlendirilmesindeki usul ve esasları Üniversiteler arası Kurul Başkanı yürütmektedir.

 

Yurt Dışı Diplomalarının Denklik İşlemlerine Dair Seviye Tespit Sınavları

05.03.2013 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yapılacak olan tüm seviye tespit sınavlarında;

  1. Öğretmenlik meslek bilgisi alanında yapılacak olan seviye tespit sınavının yerine, ÖSYM tarafından yapılan KPSS eğitim bilimleri alanında sınavına tabi tutulmalarına karar verilmiştir.
  1. Bu tarihten önceki yıllar içerisinde haklarında öğretmenlik meslek bilgisi alanında sınav kararı verilmiş olan tüm başvuru sahiplerinin başvuru haklarının saklı kalması koşuluyla KPSS eğitim bilimleri alanında belirlenmiş olan asgari başarı puanını sağlayarak girecekleri sınavda başarılı olmalarına,
  2. Öğretmenlik alanında Diploma Denklik Belgesinin düzenlenebilmesi için asgari başarı puanının 100 puan üzerinden 50 puan olmasına karar verilmiştir.
  1. Tıp doktorluğu alanında Diplomalara Denklik belgesi düzenlenebilmesi için ilgililerin ÖSYM tarafından Tıp Doktorluğu alanında yapılacak olan seviye tespit sınavına alınmalarına karar verilmiştir.
  1. Bu kararın alınmasından önce Tıp Doktorluğu alanında seviye tespit sınavının 1. Ve 2. Aşaması ya da sadece 2. Aşamasına girmesine karar verilmiş olan kişilerin başvuru hakları saklı kalmak koşuluyla, belirlenen asgari başarı puanını sağlayarak girecekleri sınavda başarılı kazanmalarına,
  2. Tıp doktorluğu alanında seviye tespit sınavının 1. Ve 2. Aşamasına girmesine karar verilen kişilerin aynı gün yapılacak olan 1. Ve 2. Aşama sınavlarına girmelerine ve her iki aşamadan da başarılı olmalarına, başarılı olamadıkları aşamalar için daha sonraki sınavlara girerek her iki aşamada da başarılı olma şartının sağlanmasına,
  3. Tıp doktorluğu alanında diploma denklik belgesi düzenlenebilmesi için asgari başarı puanının 100 üzerinden 50 puan olmasına (puanlamanın doğru sayısı üzerinden hesaplanmasına),
  4. Tıp doktorluğu seviye tespit sınavının yılda iki kez düzenlenmesine karar verilmiştir.
  1. Diş hekimliği alanında Yüksek öğretim Kurulu tarafından yapılmakta olan seviye tespit sınavı yerine ÖSYM tarafından diş hekimliği alanında yapılacak olan seviye tespit sınavına alınmalarına karar verilmiştir.
  1. Bu kararın alınması öncesinde Diş hekimliği alanında seviye tespit sınavının 1. Ve 2. Aşamasına ya da sadece 2. Aşamasına girmesine karar verilmiş olan kişilerin, diş hekimliği alanında yapılacak olan seviye tespit sınavında asgari başarı puanını alarak başarılı olmalarına,
  2. Diş hekimliği alanında başvuru sahiplerine diploma denklik belgesinin düzenlenebilmesi için Diş hekimliği alanında aynı gün tek oturumda yapılacak olan seviye tespit sınavlarından asgari başarı puanının 100 üzerinden 50 puan olmasına (puanlamanın doğru sayısı üzerinden hesaplanmasına),
  3. Yüksek öğretim Kurulu tarafından önceki yıllar içerisinde düzenlenmekte olan Diş hekimliği seviye tespit sınavının 1. Ve 2. Aşamasında uygulanmakta olan pratik sınavının kaldırılmasına,
  4. Diş hekimliği seviye tespit sınavının yılda iki kez yapılmasına karar verilmiştir.

 

Yüksek öğretim Kurulu Tanıma ve Denklik Başvurusu İşlem Ücretleri

Yüksek öğretim Genel Kurulu tarafından 12.05.2016 tarihinden itibaren kurumun denklik işlemlerinin tesis edilmesi sırasında yaptığı yoğun yazışmalar, komisyon masrafları ve iletişim masrafları göz önünde bulundurularak, başvuru dilekçeleri için ücret alınmasına karar verilmiştir. Bu bağlamda;

  1. Diploma ve Denklik başvurularında, denklik başvurularının yeniden incelenmesi taleplerinde 150 Türk Lirası,
  2. Okul tanıma talepleri için (başvuru yapılacak okulun Yüksek öğretim Kurulu tarafından tanınıp tanınmadığına dair belge) 50 Türk Lirası,
  3. Askerlik tescillerinde ve iş başvurularında işlemler devam ediyor belgesi talepleri için 50 Türk Lirası,
  4. Bilgi ve belge talebi içeren diğer tüm konulardaki dilekçeler için 50 Türk Lirası,
  5. KKTC Üniversitelerine ÖSYM tarafından yerleştirilmiş olan kişiler için, TC – KKTC anlaşması kapsamında olduklarına ilişkin belge talepleri için 50 Türk Lirası,
  6. Yüksek öğretim Kurulu tarafından istenen bilgiler ve belgeler için verilen dilekçeler için herhangi bir ücret talep edilmemektedir. (Adres değişikliği, Belge teslimi vb.)

 

Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin birinci bölümü yönetmeliğin çıkarılış amaçlarını, kapsamını, dayanak ve tanımlarını içermektedir. Buna göre;

Madde 1 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin amacı ve kapsamı yüksek öğretim kurumlarından alınmış olan ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının denklik işlemlerinde uyulması gereken usul ve esasları belirlemektir.

Madde 2 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin dayanağı, 04.11.1981 tarihli 2547 sayılı yüksek öğretim kanununun 7. Maddesi ve 23.02.2006 tarihli 5463 sayılı kanunla birlikte onaylanması uygun bulunan 11.04.1997 tarihli Avrupa Bölgesinde Yüksek öğretimle ilgili olan belgelerin tanınmasına dair sözleşmenin hükümleridir.

Madde 3 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin tanımları,

  1. İlgili yönetmelikte bahsedilen açık öğretim kavramı, yüksek öğretim kurumlarında yüz yüze ve uzaktan eğitimler dışında, öğrencilerin ve öğretim elemanlarının mekandan bağımsız bir biçimde karşılıklı olarak iletişim ve etkileşime dayalı olmaksızın gerçekleşen eğitim ve öğretim türünü,
  2. İlgili yönetmelikte bahsedilen akreditasyon kuruluşları, yüksek öğretim kurulu tarafından tescil yetkisi verilmiş ya da yüksek öğretim kurulunun tescil yetkisini kabul ettiği uluslararası kalite güvence kuruluşlarını,
  3. İlgili yönetmelikte bahsedilen AKTS, European Credit Transfer System‐ ECTS’yi (Avrupa Kredi Transfer Sistemi),
  4. İlgili yönetmelikte bahsedilen alt komisyon, tanıma ve denklik komisyonunun başvuruları inceleme sürecinde gerekli gördüğü hallerde görüş almak maksadıyla kurulan ve alanında uzman öğretim üyelerinden oluşmuş komisyonu,
  5. İlgili yönetmelikte bahsedilen denklik kavramı, yüksek öğretim kurulunca tanınmış olan bir yurt dışı yüksek öğretim kurumundan alınmış olan ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının, ilgili eğitim düzeyinde kazanımlar açısından Türkiye’de bulunan yüksek öğretim kurumlarınca verilen ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarına eşdeğerliğinin tespit edilmesini,
  6. İlgili yönetmelikte bahsedilen denklik belgesi, denkliği talep edilmiş olan diplomanın Türk yüksek öğretim sisteminde hangi alana ve düzeye eşdeğer olduğunu gösteren belgeyi,
  7. İlgili yönetmelikte bahsedilen denklik birimi, yüksek öğretim kurulu bünyesinde tanıma ve denklik işlemlerini yürütmekte olan birimi,
  8. İlgili yönetmelikte bahsedilen komisyon kavramı, yüksek öğretim kurulu başkanı tarafından görevlendirilmiş olan kurul üyelerinden bir tanesinin başkanlığında ve yüksek öğretim kurulu tarafından seçilmiş olan en az üç üyeden oluşmuş tanıma ve denklik komisyonunu,
  9. İlgili yönetmelikte bahsedilen SYBS (seviye ve yeterlilik belirleme sistemi), mezun olunmuş programla ilgili temel kazanımlar, eğitim ve öğretim dili, programın niteliği, stajlar ve projeler, teorik ve uygulamalı dersler yönünden eksiklik tespit edilmesi hallerinde veya tereddüt oluştuğunda söz konusu programın niteliği doğrultusunda ders tamamlama, proje yapma, staj tamamlama ya da sınava tabi tutma gibi uygulamalardan bir tanesinin, birkaçının ya da tamamının kullanılarak kazanımların elde edilme düzeyini değerlendirme, ölçme ve belirlemeye yönelik işlemler bütününü,
  10. İlgili yönetmelikte bahsedilen tanıma belgesi, tanıma talebinde bulunan kişilerin, tanınan bir yurt dışı yüksek öğretim kurumundan ve programından mezun olunduğunu gösteren ancak denklik belgesi niteliği bulunmayan belgeyi,
  11. İlgili yönetmelikte bahsedilen uzaktan öğretim, yüksek öğretim kurumlarındaki eğitim ve öğretim faaliyetlerinin, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayanarak planladığı ve uygulamaya koyduğu, öğrenci ile öğretim elemanlarının ve öğrencilerin kendi aralarında karşılıklı olarak etkileşimine dayanan, derslerin bizzat öğretim elemanları tarafından aynı mekanda bulunmaya gerek olmaksızın, ancak eş zamanlı bir biçimde yürütüldüğü eğitim ve öğretimi,
  12. İlgili yönetmelikte bahsedilen yüksek öğretim, milli eğitim sistemi içerisinde, orta öğretime dayalı olan, en az dört yarı yılı kapsayan her kademedeki eğitim ve öğretimlerin tümünü,
  13. İlgili yönetmelikte bahsedilen yüksek öğretim kurumunu ve programını tanıma, diplomanın alınmış olduğu yüksek öğretim kurumunun ve programının, faaliyet gösterdiği ülkenin yetkili makamları ya da bu makamlarca yetkilendirilmiş olan kalite güvencesi ve akreditasyon kuruluşlarıyla Yüksek öğretim kurulunca akademik derece vermeye yetkili olan bir kurum ve programın kabul edilmesini, ifade etmektedir.

Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin ikinci bölümü tanıma ve denklik işlemlerini içermektedir. Buna göre;

Madde 4 – Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 4. maddesi tanıma ve denklik işlemlerinde başvuru usulünün nasıl olacağını ve başvuru sırasında aranacak olan belgeleri içermektedir.

  1. Tanıma ya da denklik başvurusu yapmak isteyen kişilerin ilgili yönetmeliğin 4. Maddesine göre şahsen veya yetkili makamlar tarafından düzenlenmiş olan bir vekaletnameyle Yüksek öğretim Kurulunun belirlemiş olduğu yöntem, usul ve esaslar doğrultusunda belirtilen belgelerle başvuru işlemlerini gerçekleştirmeleri gerekmektedir.
  2. Yabancı uyruklu olan kişilerin ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarına tanıma ya da denklik başvurusunda bulunabilmeleri için uyruklarının bulunduğu ülke tarafından düzenlenmiş olan kimlik belgelerini ibraz etmeleri ve ek belge temin etmeleri gerekmektedir.
  3. Türkiye’de bulunan yüksek öğretim kurumlarında yabancı uyruklu öğretim elemanı sıfatıyla çalışacak olanlar ile kamu kurumları ve kuruluşlarında ve yüksek öğretim kurumları tarafından yürütülen ya da desteklenen araştırma geliştirme projelerinde söz konusu kurum ve kuruluşlar tarafından koordine edilmiş olan uluslararası programlar ya da Avrupa Birliği Çerçeve Programları kapsamında bulunan projelerde çalışacak olan yabancı uyruklu araştırmacılardan Yurt dışından alınmış olan lise diplomalarının denklik belgesinin aslı ya da noter veya Türkiye Cumhuriyeti Dış Temsilciliklerince onaylanmış bir sureti istenmemektedir.
  4. Tanıma ya da denklik başvurusunda bulunan kişilere, başvurunun alınmış olduğuna dair tarihi gösteren ve sayı içeren bir belge verilecektir.
  5. Orta öğretimini Türkiye’de tamamlamış olan ve yüksek öğretime başladığı yıl Yüksek öğretim kurulu tarafından belirlenmiş olan sıralama kuruluşları tarafından yapılan dünya üniversiteler sıralamalarının Yüksek öğretim Kurulunca belirlenen dilimindeki üniversitelerden mezun olmuş kişilerden YGS / LYS ya da muadil sınavlardan alınmış puan koşulu istenmemektedir.
  6. Başvuru sırasında eksik olduğu tespit edilen belgelerle ilgili başvuru sahiplerine otuz gün eksik belge tamamlama süresi verilir. Eksik belgeler verilen bu süre içerisinde tamamlanmazsa başvuru reddedilir.

Madde 5 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 5. Maddesi tanıma başvurularının incelenmesi ve sonuçlandırılması konularını içermektedir.

  1. Tanıma başvurularında başvuruya esas olan belgeleri tam olan ve aşağıda bulunan koşullardan en az bir tanesini sağlayan kişilerin başvuruları incelemeye alınır.
  1. Diplomayı veren yüksek öğretim kurumunun, faaliyetini sürdürdüğü ülkenin yetkili makamlarınca kendi yüksek öğretim sistemleri içerisinde yer aldığının kabul edilmesi ve Yüksek öğretim kurulunca tanınması,
  2. Diplomanın alınmış olduğu yüksek öğretim kurumunun ilgili ülke makamları tarafından yetkilendirilmiş olması ve Yüksek öğretim Kurulunca kabul edilen kalite güvence ve akreditasyon kuruluşları tarafından tanınıyor olması,
  3. Bir ülkede faaliyet göstermekte olan yüksek öğretim kurumuna bağlı olarak farklı bir ülkede faaliyet gösteren ve asıl ülkeyle Yüksek öğretim Kurulunca tanınmakta olan yüksek öğretim kurumundan alınan diplomalar için öğrenim görülen ülkenin yetkili makamlarınca tanıma ya da denklik belgesi düzenlenmesi,
  4. Bir ülkenin yetkili makamları tarafından tanıma ya da denklik belgesi düzenlenmiş olan diplomanın, Türkiye’nin tarafı olduğu uluslararası örgütlerin çatısı altında kurulmuş olan bir yüksek öğretim kurumundan alınmış olması.
  1. Bir önceki maddede yer alan koşullardan bir tanesini sağlamış olduğu ve sunulan belgelerin asıl ve gerçeğe uygun olup olmadığı, belgeler üzerinde kazıntı, silinti ve benzeri tahrifatların bulunup bulunmadığı, belgelerin başvuru yapan kişiye ait olup olmadığı, öğrenim süresince kullanılmış olan pasaportun veya pasaportlarla, il emniyet müdürlüklerinden alınmış giriş ve çıkış belgelerinin, öğrenim için gerekli olan asgari süreler ve kredinin tamamlanmış olup olmadığının tespiti yapılarak Denklik Birimince hazırlanan ön inceleme raporu komisyona sunulmaktadır. Komisyonca hazırlanan nihai raporun Yüksek öğretim Yürütme Kurulunda görüşülerek başvuru sahibine tanıma belgesi verilip verilemeyeceğine karar verilir.

Madde 6 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 6. Maddesi denklik başvurularının incelemesinin hangi hususlar çerçevesinde olduğunu belirtmektedir.

  1. Denklik başvuruları, madde 5’te sayılan koşullar ve işlemlere ek olarak aşağıda sayılan hususlar açısından incelenmektedir:
  1. Denkliği istenen diplomaya esas olan yüksek öğretim programının asgari kazanımlar bakımından Türk yüksek öğretim sisteminde bulunan programa eşdeğer olup olmadığına bakılmaktadır.
  2. Türk yüksek öğretim sisteminde aynı ya da benzer bir program yer almıyor ise Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinde belirtilen diğer şartların sağlanıyor olması halinde ön lisans, lisans ve yüksek lisans dereceleri bakımından Türk yüksek öğretim sistemine eşdeğer olup olmadığı incelenir.
  3. Unvan kullanılmasının gerekli olduğu durumlarda Yüksek öğretim kanununun 43. Maddesinin 1. Fırkasının b bendine göre inceleme yapılır.
  1. Denklik komisyonunca gerekli bulunması durumunda tanıma koşullarını sağlamış olan bir yüksek öğretim kurumundan alınmış olsa da incelemeye tabi olan diploma ve diğer belgelerin gerçek olup olmadığı, öğrenim programının niteliği, türü ve düzeyi konularında, başvuru sahibinin kendisinden ve ilgili yüksek öğretim kurumundan ya da ilgili ülkenin yetkili makamlarından genel belgeler dışında ek bilgi ve belge istenebilir.

Madde 7 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 7. Maddesi denklik başvurusunun incelenmesinden sonra yapılacak olan işlemlerin neler olduğunu belirtmektedir.

  1. Denklik kurulu tarafından yapılan incelemeden sonra, madde 5 ve madde 6’ya göre uygunluğu tespit edilmiş olan diploma denklik başvurularında, diplomanın alınmış olduğu kurumun eğitim ve öğretiminin niteliklerinde bir tereddüt oluşması durumlarında Yüksek öğretim Kurulunun değerlendirme hakkı saklı kalmak koşuluyla:
  1. Türk yüksek öğretim sisteminde eşdeğer bir karşılığının bulunması halinde, yüksek öğretime başlanmış olan yıl Yüksek öğretim Kurulu tarafından belirlenmiş olan sıralama kuruluşları tarafından yapılan dünya üniversite sıralamasının Yüksek öğretim Kurulunca belirlenmiş olan diliminde bulunan üniversitelerden alınan diplomalara,
  2. Türk yüksek öğretim sisteminde eşdeğer bir karşılığının bulunması halinde, Yüksek öğretim Kurulunun tescil yetkisi vermiş olduğu veya tescil yetkisini kabul ettiği uluslararası kalite güvence kuruluşları tarafından akredite edilmiş programlardan alınmış diplomalara,
  3. ÖSYS (Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sistemi) kılavuzunda bulunan yurt dışındaki yüksek öğretim programlarına yerleştirilmiş olan ya da bu programlara yerleştirilen en son öğrencinin almış olduğu puanı alıp aynı programa kayıt yaptıran kişilerin diplomalarına, SYBS işlemlerine tabi tutulmadan denklik işlemi yapılmaktadır.
  1. Başvuru sahibinin mezun olduğu programın, birinci fıkrada belirtilen haller dışında olmak kaydıyla Türk yüksek öğretim sisteminde bulunan programa eşdeğer olan programa göre temel kazanımlar, yapılması gereken stajlar, alınması zorunlu görülen teorik ve uygulamalı dersler ve projeler açısından ilgili alt komisyonların ve / veya yüksek öğretim kurumlarının görüşleri ve önerileri doğrultusunda yeterli olması durumunda, SYBS işlemlerine tabi olmadan denklik işlemleri yapılır.
  2. Başvuru sahibinin mezun olduğu programın, birinci fıkrada belirtilen haller dışında olması ve Türk yüksek öğretim sisteminde bulunan programa eşdeğer olan programa göre temel kazanımlar, eğitim ve öğretimin niteliği, dili, yapılması gereken stajlar, alınması zorunlu olan teorik ve uygulamalı dersler ve projeler açısından ilgili alt komisyonlarının ve / veya yüksek öğretim kurumlarının görüşleri ve önerileri paralelinde eksikliğinin tespit edilmesi ve / veya tereddüt oluşması durumunda ilgililer, eksik ve / veya yetersiz olan yapılması gereken stajlar, alınması zorunlu olan teorik ve uygulamalı dersler ve projeler açısından usul, şekil ve esasları Yüksek öğretim Kurulu tarafından belirlenen SYBS işlemlerine tabi tutulmaktadır.
  3. Başvuru sahibinin mezun olduğu programın, alan ve derece açısından aynısı ya da benzeri bir karşılığı Türk yüksek öğretim sisteminde yer almıyor ise Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinde belirtilen diğer şartların sağlanması durumunda, başvuru sahibine diplomada yer alan alanda Türk yüksek öğretim sistemine eşdeğer olduğu tespit edilmiş ön lisans, lisans, tezli yüksek lisans ya da tezsiz yüksek lisans derecelerinde denklik işlemi yapılır.
  4. Denklik kurulu tarafından yapılan inceleme sonunda aşağıda bulunan hallerin tespit edilmesi halinde denklik başvuruları reddedilmektedir:
  1. Yurt dışında faaliyet göstermekte olan ve Yüksek öğretim Kurulu tarafından tanınmayan bir yüksek öğretim kurumundan alınan diplomalara dair denklik başvuruları reddedilmektedir. Ancak yurt dışında faaliyeti bulunan ve Yüksek öğretim Kurulunca tanınmayan bir yüksek öğretim kurumundan, tanınmış olan farklı bir yüksek öğretim kurumuna yatay geçiş yaparak öğrenimini bitiren kişilerin diplomaları, kredilerinin en az % 70 oranını tanınmış yüksek öğretim kurumundan almışlarsa denklik incelemesine tabi tutulurlar.
  2. Başvuru sahiplerinin, uzaktan öğretim kapsamı dışında olan ekstern, açık ve gıyabi öğretim gibi devam zorunluluğu olmayan bir eğitim ve öğretim sürecinin sonunda almış oldukları diplomalara dair denklik başvuruları gerekçesi belirtilerek reddedilir. Fakat bu programlardan alınmış olan derslerin en az % 70’ini örgün eğitim şeklinde alan kişilerin diplomaları denklik incelemesine tabi tutulacaktır.
  3. Yapılan incelemeler sonucunda denkliği istenen diplomaya esas yüksek öğretim programının, eğitim programı / derecesi ve alanı açısından Türk yüksek öğretim sisteminde bulunan ilgili programlara denk görülmesi durumunda, diploma denklik talebi, gerekçesi belirtilerek reddedilir.
  4. Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası anlaşmalarla, öğrenim dilinin Türkçe olduğu belirlenmiş olan programların ya da Yüksek öğretim Kurulunca tanınmış yurt dışındaki Türkçe yüksek öğretim programları haricinde, yüksek öğretim kurumlarının açmış olduğu ve öğretim dili Türkçe olan programlardan alınan tüm diplomalar için yapılan başvurular reddedilmektedir.
  5. Öğrenim süresi içerisinde kullanılmış olan pasaport ya da pasaportların ve il emniyet müdürlüklerinden alınmış olan giriş ve çıkış dokümanlarının incelenmesi neticesinde her bir eğitim ve öğretim döneminde öğrenim görülen ülkede bulunma sürelerinde eksiklik tespit edilen kişilerin başvuruları reddedilir. Öğrenime devam sürelerinin tespit edilmesinde Türkiye’deki eğitim ve öğretimle ilgili yüksek öğretim mevzuatları esas alınmaktadır.
  1. Denklik birimince denklik başvurularında madde 5’e uygunluk açısından hazırlanmış olan ön inceleme raporları komisyona sevk edilir. Komisyonun yaptığı incelemenin sonucunda hazırlanan nihai rapor Yüksek öğretim Yürütme Kurulunda karara bağlanmaktadır.

Madde 8 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 8. Maddesi geçici denklik belgeleri hakkında bilgi vermektedir.

  1. Denkliği istenen diplomanın Türk yüksek öğretim sisteminde hangi düzeye ve alana eşdeğer olduğunun gösterildiği kesin denklik işlemi gerçekleştirilinceye kadar geçerli olan geçici denklik belgesi, başvuruların mezuniyet belgesiyle yapılmaları ya da yargı kararlarının gerekli olması halinde düzenlenmektedir.

Madde 9 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 9. Maddesi çeşitli alanların incelenmesi sürecinde yapılan işlemlere dair hükümleri içermektedir.

  1. İcrası kanunla düzenlenmiş olan mesleklerle ilgili alınmış olan diplomalar için yapılan denklik başvuru işlemlerinin değerlendirilmesinde, söz konusu olan mesleğe dair mevzuat hükümler ve Yüksek öğretim Kurulu tarafından belirlenmiş olan esaslar saklıdır.
  2. Öğretmenlik alanlarının denklik işlemleri hususunda Milli eğitim Bakanlığının görüşü alınmaktadır. Öğretmenlik alanında, alan bilgisi açısından yeterli, öğretmenlik meslek bilgisi açısından yetersiz olduğu tespit edilen kişiler için ilgili alanda diploma denklik belgesi düzenlenerek belgeye şerh düşülmektedir. Bu kişilerin KPSS’de eğitim bilimleri alanında seviye tespit sınavına girmeleri gerekmektedir. Sınavda başarılı olanların belgelerindeki şerh kaldırılır.
  3. KKTC hariç olmak kaydıyla yurt dışında bulunan yüksek öğretim kurumlarının yabancı dil ve edebiyat programları, ülkedeki dilin öğretmenlik programları, mütercim tercümanlık, filoloji programlarından alınmış olan diplomaların denklik işlemlerinde mezun olunmuş program dili ülkenin resmi dili ile aynı dil değilse, mezun olunan programın dilinde YDS (Yabancı Dil Sınavı) sınavından yüz üzerinden en az 80 puan ya da Yüksek öğretim Kurulunca kabul edilen uluslararası geçerliliği olan sınavlardan eşdeğer kabul edilen puanı alma şartı aranmaktadır.
  4. KKTC hariç olmak kaydıyla yurt dışındaki yüksek öğretim kurumlarının Türk Dili ve Edebiyatı, Türkçe Öğretmenliği, Çağdaş Türk Lehçeleri, Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği gibi Türkçe ile ilgili programlarından alınmış olan diplomalara, Yüksek öğretim Kurulunca belirlenen eşdeğer alanlarda yapılmakta olan sınavda başarılı olan kişilere denklik belgesi düzenlenecektir.

Madde 10 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 10. Maddesi uzaktan öğretim tanıma ve denklik işlemlerine dair bilgileri içermektedir.

  1. Uzaktan öğretim programlarından alınmış olan diplomaların tanıma ve denklik işlemlerinde, örgün eğitim için geçerli olan inceme esaslarına ek olarak aşağıdaki hususlar dikkate alınmaktadır:
  1. Uluslararası anlaşmalarla kurulan yüksek öğretim kurumlarındaki ya da resmi dili Türkçe olan ülkelerdeki uzaktan öğretim programlarının haricinde yurt dışı yüksek öğretim kurumlarındaki uzaktan öğretim programının dilinin Türkçe olmaması,
  2. Uzaktan öğretim programının sağladığı kazanımlarının aynı alandaki örgün eğitim programı kazanımları ile denk olması,
  3. Uzaktan öğretim programının mezuniyet için gerekli olan kredi toplamının o ülkede bulunan eşdeğer örgün eğitim programının kredi toplamına eşit ya da toplamından daha fazla olması,
  4. Başvuru sahibinin mezun olduğu uzaktan öğretim programının karşılığının, Türkiye’de bulunan uzaktan öğretim programları içinde bulunması,
  5. Öğrenim görülen dilde Yüksek öğretim Kurulunca belirlenmiş olan sınavlardan yine Kurul tarafından belirlenmiş puanların alınmış olması.

Madde 11 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 11. Maddesi denklik incelemesinde yapılacak işlemlere dair diğer hükümleri içermektedir.

  1. Yurt dışındaki yüksek öğretim kurumlarından alınan diplomaların tanıma ve denklik işlemleri sonunda düzenlenen tanıma belgesinin, denklik belgesinin ve geçici denklik belgesinin şekli ve içeriği Yüksek öğretim Kurulu tarafından belirlenmektedir.
  2. Başvuru belgelerinin aslına ve gerçeğe uygun olmadığı, üzerinde tahrifat yapıldığı ya da başvuru sahibine ait olmadığının tespit edilmesi halinde, başvuru sahibinin başvurusu reddedilerek bu kişilerle ilgili yasal işlem yapılmak üzere Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur.

Madde 12 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 12. Maddesi evrakların teslim işlemleri hakkında bilgi vermektedir.

  1. Tanıma ve denklik işlemleri sonuçlandığında;
  1. İncelemeye esas olan diploma ve transkripte görülmüştür kaşesi basılacaktır.
  2. Başvurunun olumlu sonuçlanması durumunda tanıma ya da denklik belgesi, bir üst yazı ekinde evrak asıllarıyla beraber başvuru sahibine ya da yetkili makamlar tarafından düzenlenen resmi vekaletnameye sahip olan kişiye imza karşılığında elden teslim edilecektir.
  3. Başvurunun reddedilmesi halinde evrak asılları, üst yazı ekinde başvuru sahibine ya da yetkili makamlarca düzenlenmiş resmi vekaletname sahip kişiye imza karşılığı elden teslim edilir.
  4. Tanıma ya da denklik belgesinin kaybolması halinde Yüksek öğretim kurulu tarafından belirlenmiş olan usule göre işlem yapılacaktır.
  1. Başvuru esnasında Yüksek öğretim Kuruluna verilen onaylı suret ve onaylı tercüme belgeleri başvuru sahibine iade edilmez ve incelemeye esas belge olarak Yüksek öğretim Kurulundaki dosyada saklanır.

Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin üçüncü bölümü çeşitli ve son hükümleri içermektedir. Buna göre;

Madde 13 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 13. Maddesi tereddütlerin giderilmesi hususunda bilgileri içermektedir.

  1. Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin uygulanması esnasında ortaya çıkacak olan tereddütlerin giderilmesinde Yüksek öğretim Kurulu yetkilidir.

Madde 14 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 14. Maddesi yürürlükten kaldırılan yönetmelik hakkındadır.

  1. Yeni çıkarılan yönetmelikle birlikte 06.11.2010 tarihli ve 27751 sayılı resmi gazetede yayınlanmış olan Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçici Madde - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih öncesinde yapılmış olan denklik başvurularının, usul hükümleri haricinde yapıldığı tarihteki ilgili mevzuatın  hükümleri uygulanmaktadır. Ancak kişinin lehine olan durumlarda yeni yönetmelik uygulanır.

Madde 15 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 15. Maddesi yürürlük işlemleri hakkında bilgi vermektedir.

  1. Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliği yayınlandığı tarihte yürürlüğe girer.

Madde 16 - Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliğinin 16. Maddesi yürütme hakkındadır.

  1. Yurt dışından alınan yüksek öğretim diplomalarını tanıma ve denklik yönetmeliği hükümlerini Yüksek öğretim Kurulu başkanı yürütmektedir.

 

TRA Pasaport